واژه «مستفیق» در زبان عربی نعت فاعلی از ریشه «استفاقة» است و معانی متعددی دارد که بسته به زمینه متفاوت است. این واژه گاهی به مردی اشاره میکند که بسیار خوابآلود است و در حالت خواب و رخوت قرار دارد، یعنی شخصی که غالباً در خواب یا بیهوشی به سر میبرد. همچنین «مستفیق» میتواند به بیمار اشاره داشته باشد که از بیماری یا ناخوشی بهبود یافته و حال بهتری پیدا کرده است. در معنای دیگر، شخص خفتهای را توصیف میکند که بیدار شده و آگاهی پیدا کرده است و به اصطلاح از خواب برخاسته است. این واژه همچنین برای شخص مستی به کار میرود که بهوش آمده و از حالت مستی خارج شده باشد و هوشیاری خود را باز یافته است. علاوه بر این، «مستفیق» به کسی گفته میشود که غافل بوده و حال از غفلت خود بیدار شده و متوجه امر و زندگی شده است. این معانی نشان میدهد که واژه مستفیق هم به حالت جسمی و هم به حالت روحی و ذهنی اشاره دارد و مفهوم بیداری، آگاهی و بازگشت از حالت غیرعادی را منتقل میکند. در منابع لغوی مانند منتهیالارب و اقرب الموارد، این واژه با تأکید بر تغییر وضعیت از خواب، بیماری، مستی یا غفلت به حالت بیداری و هوشیاری تعریف شده است.
مستفیق
لغت نامه دهخدا
مستفیق. [ م ُ ت َ ] ( ع ص ) نعت فاعلی از استفاقة. مرد بسیارخواب. ( منتهی الارب ). || بیمار که از بیماری به شده باشد. || خفته که بیدار شده باشد. || شخص مست که بهوش آمده باشد. || غافل که از غفلت خود بیدار شده باشد. ( از اقرب الموارد ). و رجوع به استفاقة شود.