کلمهی «قطیعه ٔ عجم» در فارسی به معنی نام محلهای بزرگ در شهر بغداد است که میان بابالحلبه، بابالازج و ریان واقع بوده است. این محله دارای بازارها بوده و گفته میشود گویی خود شهری جداگانه است. واژه «قطیعه» در عربی به معنای «تقسیمشده» یا «قطعه» نیز آمده و کاربردهایی چون «زمین قطیعهشده» داشته است. بخش دوم «عجم» به معنای «غیرعرب» یا «عربیناشناس» است. بنابراین «قطیعه ٔ عجم» میتواند به محلهای اشاره کند که آن را محل سکونت یا بازار «عجم» یعنی غیرعربها میدانستهاند یا مناطقی که نام عجم بدان نسبت داده شده است. در منابع لغوی آمده است که این محله در بغداد مرکز گروهی از محدثان نیز بوده است. از دید جغرافیایی، نام این محله نشان میدهد که بغداد در آن زمان دارای بخشهای متمایزی بوده که به اقوام یا گویشها نسبت داده میشدند و «عجم» در اینجا اشاره به ساکنان غیرعربی یا محل آنان میتواند باشد. از نظر تاریخی، این منطقه بازاری فعال داشت و ممکن است محلی برای تجارت، فرهنگ و علم بوده باشد.
قطیعه ٔ عجم
لغت نامه دهخدا
قطیعه ٔعجم. [ ق َ ع َ ی ِ ع َ ج َ ] ( اِخ ) محله بزرگی است در بغداد که میان باب الحلبه و باب الازج و ریان واقع است و دارای بازارهاست و گوئی خود شهری جداگانه است و گروهی از محدثان بدان منسوبند. ( معجم البلدان ).
