عزیزةالدین دختر «الملک قطبالدین صاحب ماردین» بود که در منابع تاریخی به عنوان زنی نیکوکار، خیرخواه و اهل دانش و فرهنگ شناخته میشود. او از جمله زنان برجسته دوران خود به شمار میآید که نقش مهمی در حمایت از علم و آموزش داشته است. مهمترین اقدام او تأسیس مدرسهای به نام «ماردانیه» در شهر دمشق در سال 610 هجری قمری بوده است که این اقدام نشاندهنده توجه ویژه او به گسترش دانش و تربیت عالمان دینی است. در این مدرسه گروهی از فقها و دانشمندان به تدریس و آموزش مشغول بودهاند و این امر باعث شده بود که آن مرکز علمی جایگاه قابل توجهی در میان مراکز علمی آن زمان پیدا کند. عزیزةالدین با چنین اقداماتی نام خود را در تاریخ فرهنگ و آموزش اسلامی ماندگار کرده است و به عنوان نمونهای از بانوان اثرگذار در عرصه علم و نیکوکاری شناخته میشود. شخصیت او نشاندهنده اهمیت نقش زنان در حمایت از علم و ایجاد مراکز آموزشی در دوران اسلامی است. همچنین فعالیتهای او بیانگر این حقیقت است که برخی زنان در تاریخ، با وجود محدودیتهای اجتماعی، توانستهاند تأثیرات ماندگاری بر فرهنگ و دانش زمان خود بگذارند. منابع تاریخی از او به عنوان فردی خیر، اهل وقف و علاقهمند به گسترش دانش یاد کردهاند. به طور کلی، عزیزةالدین بانویی نیکوکار و تأثیرگذار بود که با تأسیس مدرسه ماردانیه در دمشق، نقش مهمی در حمایت از علم و دانش در قرن هفتم هجری ایفا کرد.
عزیزه الدین
لغت نامه دهخدا
( عزیزةالدین ) عزیزةالدین. [ ع َ زَ تُدْ دی ] ( اِخ ) دختر الملک قطب الدین صاحب ماردین. زنی نیکوکار و خیر بود، و از کارهای او ایجاد مدرسه ماردانیه است در دمشق بسال 610 هَ.ق. که تعدادی از فقها در آنجا تدریس کرده اند. ( از اعلام النساء از خطط الشام محمد کردعلی ).
فرهنگ فارسی
دختر الملک قطب الدین صاحب ماردین زنی نیکوکار و خیر بود و از کارهای او ایجاد مدرسه ماردانیه است در دمشق بسال ۶۱٠ هجری قمری که تعدادی از فقها در آنجا تدریس کرده اند
