شیخ علینقی فارسی اصطهباناتی یکی از عارفان بزرگ و مشایخ نامدار تصوف در قرون یازدهم و دوازدهم هجری بود. اطلاعات دقیقی از تاریخ تولد و خاندان وی در دست نیست، اما به احتمال زیاد در نیمه دوم قرن یازدهم هجری (حدود سال ۱۰۵۵ق) در شهر اصطهبانات (استهبان امروزی) در استان فارس به دنیا آمده است. او تحصیلات اولیه خود را در فسا و نزد ملاشاهمحمد فسایی گذراند و سپس به اصفهان رفت تا در کنار مرشد خود، شیخ نجیبالدین رضا، مدارج عرفانی را طی کند. شیخ علینقی پس از طی چهار اربعین اهل طریقت، به قطب سلسله ذهبیه تبدیل شد و سیویکمین قطب این سلسله به شمار میرود. او نویسنده رساله معروف «برهان المرتاضین» است که از آثار علمی شناخته شده وی محسوب میشود و همچنین خطاط دعای جوشن کبیر بوده است. از شاگردان برجسته او میتوان به میر سیدقطبالدین محمد نیریزی اشاره کرد که جانشین او در سلسله ذهبیه شد. شیخ علینقی در اواسط سلطنت شاه سلطان حسین صفوی در اصفهان درگذشت و طبق منابع معتبر، مدفن او در تخت فولاد اصفهان است.
شیخ علی نقی فارسی اصطهباناتی
دانشنامه اسلامی
[ویکی فقه] شیخ علی نقی فارسی اصطهباناتی، عارف سالک، از مشایخ نامدار تصوف در قرون یازدهم و دوازدهم هجری بوده است.
از تاریخ تولد و خاندان پدری و مادری او آگاهی در دست نیست. نام دقیق وی چنانکه خود در آغاز رسالة « برهان المرتاضین» بدان تصریح کرده «علی بن محمد معروف به علی نقی» است. هر چند از تاریخ درست تولد وی آگاهی نداریم اما می توان گفت که در نیمه دوم قرن یازدهم هجری در حدود سال های ۱۰۵۵ق به بعد در شهر اصطهبانات (استهبان امروزی) استان فارس دیده به جهان گشوده است.
تحصیلات و اساتید
شیخ علی نقی از زادگاه خود به فسا رفته و نزد ملاشاه محمد فسایی از علمای آن شهر، علوم متداول مقدماتی را تحصیل نمود. پس از بازگشت اصطهباناتی (حدود سال۱۰۸۸ق) به همراه پیر و شیخ معنوی اش نجیب الدین رضا به اصفهان رفت، و به دستور شیخ خود چهار اربعین اهل طریقت را پشت سر گذراند و با تحمل ریاضت و طی مدارج عرفانی، به دامادی مرشد خود و سپس قطبیت سلسله ذهبیه نایل شد. شیخ علی نقی اصطهباناتی سی ویکمین قطب سلسله ذهبیه به شمار می رود.
فعالیت های علمی
کتابت «سبع المثانی» توسط شیخ اصطهباناتی است.از جمله کسانی که به صحبت و خدمت شیخ رسیده اند می توان به میرزا محمد نسابه اشاره کرد. اما بزرگترین شاگرد و مرید شیخ و نیز جانشین او میر سیدقطب الدین محمد نیریزی شیرازی سی ودومین قطب سلسله ذهبیه است.
آثار علمی
...