این اصطلاح یک واژه با دو معنای اصلی است که در زمینههای کشاورزی و زمینشناسی به کار میرود. معنی نخست آن مربوط به کشاورزی است و به عمل شیار کردن زمین برای آبیاری اشاره دارد؛ یعنی کشاورز زمین را به صورت شیارهای منظم درمیآورد تا آب بتواند به طور یکنواخت به گیاهان برسد و خاک بهتر تهویه و آماده کاشت شود. این روش از قدیم در کشاورزی ایران و سایر کشورها رواج داشته و به افزایش بهرهوری زمین و رشد بهتر محصولات کمک میکند.
معنای دوم «شیاربندی» در زمینشناسی و علوم طبیعی به کار میرود و با اصطلاح انگلیسی Striation مطابقت دارد. در این کاربرد، شیاربندی به خراشها و خطهای روی سطح سنگی گفته میشود که بر اثر حرکت یخچالها در دورانهای یخبندان ایجاد شدهاند. این شیارها ناشی از برسایش و فشار واریزههای سنگی که در قاعده یخچال محکم شدهاند، هستند و میتوانند جهت جریان یخ و میزان حرکت آن را در گذشته نشان دهند.
بنابراین، شیاربندی هم در کشاورزی به معنای آمادهسازی زمین برای آبیاری و هم در زمینشناسی به معنای خراشهای ایجاد شده توسط یخچالها بر روی سنگها به کار میرود. این دو کاربرد، هر کدام در زمینه خود اهمیت زیادی دارند؛ یکی در توسعه کشاورزی و بهرهوری زمین و دیگری در شناخت تاریخ زمین و فعالیتهای یخچالی.