واژه «شافانج» که صورت معرب «شابانک» یا «شابانج» دانسته شده، نام گیاهی از تیره صلیبیان است که بیشتر در سواحل شنی و مناطق معتدل رشد میکند. این گیاه به صورت یکساله بوده و دارای ریشههای مشخص و ساختاری ساده در چرخه رشد خود است. در منابع لغوی، «شافانج» با نامهای دیگری مانند برنوف، بنفسج الکلاب و شابانک نیز شناخته شده که نشاندهنده تنوع نامگذاری آن در متون قدیم است. این واژه در طب سنتی نیز کاربرد داشته و از گیاه یادشده برای برخی درمانها، از جمله درمان صرع، استفاده میکردهاند. از نظر ریشهشناسی، «شافانج» معرب واژه فارسی «شابانک» است که در گذر زمان در متون عربی و طبی وارد شده است. این گیاه در گذشته به دلیل خواص دارویی مورد توجه طبیبان سنتی قرار داشته است. همچنین در فرهنگهای لغت، نامهای مختلفی برای آن ثبت شده که نشاندهنده پراکندگی جغرافیایی و کاربردی آن در مناطق مختلف است. از نظر گیاهشناسی، این گونه در محیطهای ساحلی و خاکهای شنی بهتر رشد میکند و با شرایط سخت سازگار است. کاربردهای دارویی آن بیشتر در طب قدیم مطرح بوده و امروزه کمتر مورد استفاده رایج قرار میگیرد.
شافانج
لغت نامه دهخدا
شافانج. [ ن َ ] ( معرب، اِ ) معرب شابانک و آن برنوف است. ( منتهی الارب ). شابانک. شابانج. ( دزی ج 1 ص 716 ). و رجوع به فهرست مخزن الادویه شود.