المقفی الکبیر
«المقفی الکبیر» اثری تاریخی و تراجمنگارانه به زبان عربی است که توسط احمد بن علی مقریزی، مورخ برجسته اسلامی، تألیف شده است. نام کامل این کتاب «المقفی الکبیر فی تراجم أهل مصر و الوافدین علیها» است و به معرفی زندگینامه افراد مرتبط با سرزمین مصر میپردازد. این اثر شامل شرح حال علما، دانشمندان، ادیبان و شخصیتهای برجستهای است که یا در مصر زاده شدهاند یا به آنجا مهاجرت کردهاند. مقریزی در این کتاب کوشیده است تصویری جامع از نخبگان علمی و اجتماعی مصر در دورههای مختلف ارائه دهد. ساختار کتاب بر اساس ترتیب حروف الفبا تنظیم شده و اطلاعات هر شخصیت به صورت منظم و مستند آمده است. این اثر در چندین جلد تدوین شده و هر جلد با مقدمهای از محقق معاصر همراه است که توضیحاتی درباره محتوای آن ارائه میدهد. «المقفی الکبیر» از منابع مهم برای مطالعه تاریخ فرهنگی، علمی و اجتماعی مصر به شمار میآید. اهمیت این کتاب بهویژه در بررسی دوره ممالیک بحری و شناخت شرایط آن زمان برجسته است. اگرچه مقریزی در اواخر این دوره میزیسته، اما اطلاعات او درباره دورههای پیشین نیز ارزش تاریخی بالایی دارد. در مجموع، این اثر یکی از منابع معتبر در حوزه تراجم و تاریخنگاری اسلامی است که به شناخت عمیقتر جامعه مصر کمک میکند.
دانشنامه اسلامی
[ویکی نور] المقفی الکبیر، به زبان عربی، اثر احمد بن علی مقریزی، با تحقیق محمد یغلاوی، کتابی است دربردارنده شرح حال و زندگی نامه علما، مشاهیر و دانشمندانی که در مصر متولد شده اند و یا به این سرزمین مهاجرت کرده و در آنجا، رحل اقامت افکنده اند....
نام کامل کتاب، «المقفی الکبیر فی تراجم أهل مصر و الوافدین علیها» بوده....و «التاریخ الکبیر المقفی فی تاریخ أهل مصر و الواردین علیها» نیز خوانده شده است....
اثر حاضر، به منظور بررسی حیات علمی و شناخت اوضاع اجتماعی و سیاسی در دوره ممالیک بحری، از اهمیت و ارزش فراوان و ویژه ای برخوردار است. هرچند مقریزی در اواخر این دوره متولد شده است، ولی به بررسی زندگی نامه های بزرگان مصر از ابتدای دوره اسلامی پرداخته است و به لحاظ زمانی، به دوران ممالیک بحری نزدیک بوده و منبع قابل اطمینانی است....
جلد اول کتاب با دو مقدمه از محقق آغاز و اسامی افراد، به ترتیب حروف الفبا، در هشت جلد، ارائه شده است.
در ابتدای هریک از مجلدات کتاب، مقدمه ای از محقق وجود دارد که در آن، توضیحات مختصری پیرامون آن جلد، ارائه شده است.