اصفی الموارد

[ویکی فقه] کتاب اصفی الموارد یکی از سفرنامه های حج و اثر ابوالحسن علی الغی سوسی (م. ۱۳۲۸ق.) می باشد.
اصفی الموارد فی تهذیب نظم الرحلة الحجازیة للشیخ الوالد تصحیح و تهذیب سفرنامه حج ابوالحسن الغی است. او در سفر حج، دیده های خود را به نظم کشیده؛ ولی بر اثر بیماری و کهولت، نتوانسته آن را به لحاظ وزن و قافیه بازبینی کند. پسرش محمد مختار (م. ۱۳۸۳ق.) سفرنامه پدر را تصحیح و تهذیب کرده و برخی واژگان پیچیده و رموز ابجدی آن را توضیح داده و آن را اصفی الموارد فی تهذیب نظم الرحلة الحجازیة للشیخ الوالد نامیده است. محمد مختار تصحیح این اثر را روز جمعه ۱۷ رمضان سال ۱۳۷۸ق. در کشور مغرب به پایان برده است. این سفرنامه شامل بیش از ۲۰۰۰ بیت است که بیشتر شرح حال سراینده در مسیر حج است. بخش مربوط به مکه ۲۴۵ بیت و مدینه ۷۳ بیت را در بر دارد.
معرفی مولف
بیشتر تصانیف ابوالحسن علی بن احمد سوسی الغی درقاوی، دانشور و صوفی واعظ که به او حاج علی سوسی نیز می گویند، به شعر است. او در بقعه صحراویه الغ در جنوب مغرب، از توابع منطقه سوس در مراکش کنونی زاده شد و همان جا رشد کرد و به فراگیری دانش پرداخت و بعدها به کسوت صوفیان طریقت شاذلیه درقاویه درآمد. درقاویه منسوب به ابوالحمید عرب درقاوی (م. ۱۲۳۸ق.) از شاخه های فرقه شاذلیه به شمار می روند. حاج علی سوسی بخشی از عمر خویش را به سیاحت و زندگی صوفیانه گذراند و هنگامی که به الغ بازگشت، مریدان و شاگردانی چند گرد او آمدند. وی سفرهای بسیار برای وعظ و ارشاد داشت و سرانجام به سال ۱۳۲۸ق./۱۹۱۰م. درگذشت. وی کتاب عقد الجمان فی آداب التصوف را در دست نگارش داشت که نتوانست آن را کامل کند.
گزارش محتوا
...

💡 مؤ لف اءقرب الموارد، پس از بيان معناى اسم، دوقول ياد شده را بازگو مى كند و هيچ يك را ترجيح نمى دهد، ليكن كلمه اسم را در بابسمو مى آورد و همين وضع، احتمال تاءييدقول بصريان را در بردارد. به هر تقدير، اسم در عرف و لغت به معناى لفظدال بر شخص يا شى ء است و در اين جا اسم درمقابل فعل يا حرف نيست..

💡 و چنانچه ((ولاية )) باشد ((و ل ا ى ة )) به فتح يا كسر ((واو)) و فتح ((لام )) و ((تاء))در آخر كلمه به معناى ((سلطه )) است. در اقرب الموارد آمده است:

💡 در تفسير لغت ((اولوا)) در اقرب الموارد و المنجد در لغت(اول ) چنين مى گويد: ((اولوا)) جمع به معنى ((ذو)) لا واحد له وقيل اسم جمع، واحده ((ذو)) به معنى ((صاحب ))، كالغنم واحده شاة و اعرابه بالواو رفعاو بالياء نصبا و جرّا (اولات ) به معنى صواحب واحدتها (ذات )فتقول جاءنى اولوا العلم و اولات الفضل.

💡 18 - اقرب الموارد فى فصح العربية والشوارد، سعيد الخورى، شرتونى لبنانى.

💡 224) اقرب الموارد ماده مضغ، فى الانسان مضغتان اذا صلحتا صلح البدن: القلبو اللسان.

💡 187-  اقرب الموارد( ماده روض ). فرهنگ بزرگ جامع نوين،تاليف احمد سياح ( مادهروض )