فسفات پوشی

«فسفات‌پوشی» یا phosphating / phosphatizing در مهندسی مواد و متالورژی به فرآیندی گفته می‌شود که در آن سطح قطعه‌های فلزی با یک لایه محافظ از ترکیبات فسفاتی پوشانده می‌شود تا مقاومت آن‌ها در برابر خوردگی، زنگ‌زدگی و سایش افزایش یابد. این فرآیند به این صورت انجام می‌شود که فلز در محلول‌های شیمیایی حاوی اسید فسفریک یا نمک‌های فسفاته قرار می‌گیرد و در نتیجه واکنش شیمیایی میان سطح فلز و محلول، یک لایه کریستالی نامحلول روی سطح ایجاد می‌شود. این لایه فسفاتی علاوه بر محافظت از فلز، باعث بهبود چسبندگی رنگ‌ها و پوشش‌های بعدی نیز می‌شود و به همین دلیل در صنایع رنگ‌کاری و پوشش‌دهی بسیار اهمیت دارد. فسفات‌پوشی معمولاً روی فلزاتی مانند فولاد، آهن و روی انجام می‌شود تا دوام و عمر مفید قطعات افزایش یابد. این روش یکی از مراحل مهم آماده‌سازی سطح در صنایع خودروسازی، تولید تجهیزات صنعتی و قطعات فلزی به شمار می‌رود. لایه ایجادشده در این فرآیند معمولاً نازک اما بسیار مؤثر است و مانع تماس مستقیم فلز با عوامل خورنده محیطی می‌شود. بسته به نوع کاربرد، فسفات‌پوشی می‌تواند به صورت منگنزی، روی یا آهنی انجام شود که هر کدام ویژگی‌های خاص خود را دارند. این فرآیند علاوه بر حفاظت، به بهبود ظاهر و کیفیت نهایی قطعات نیز کمک می‌کند. بنابراین «فسفات‌پوشی» به معنای ایجاد یک لایه محافظ فسفاتی بر سطح فلزات برای افزایش مقاومت و بهبود خواص سطحی آن‌ها است.

فرهنگستان زبان و ادب

{phosphating, phosphatizing} [مهندسی مواد و متالورژی] ایجاد پوشش فسفاتی بر روی قطعۀ فلزی