عواقب استهزاء

[ویکی فقه] استهزای مؤمنان، دین و آیات الهی در دنیا و آخرت آثار و پیامدهای متعددی دارد؛ که در ذیل برخی از آنها ذکر می شود.
استهزای پیامبران الهی از سوی امتهای پیشین باعث شد که خداوند به سختی از آنان انتقام گرفته، آنان را دچار هلاکت دنیوی کند: «و ما یأتیهِم مِن نَبی اِلاّ کانوا بِهِ یستَهزِءون فَاَهلَکنا اَشَدَّ مِنهُم بَطشـًا و مَضی مَثَلُ الاَوَّلین».
← استهزاء عذاب موعود توسط مشرکان
باطل شدن اعمال از دیگر آثار استهزای آیات خدا و پیامبران الهی شمرده شده است. اینان در قیامت ثواب اعمال خود را از دست داده و هیچ بهره ای از کارهای خیر دنیوی خود نخواهند برد:«اُولـئِک الَّذینَ کفَروا بِـایـتِ رَبِّهِم و لِقاهِ فَحَبِطَت اَعمــلُهُم فَلانُقیمُ لَهُم یومَ القِیـمَةِ وَزنـا ذلِک جَزاؤُهُم جَهَنَّمُ بِما کفَروا واتَّخَذوا ءایـتی و رُسُلی هُزُوا». و جمله «فَلانُقیمُ لَهُم یومَ القِیـمَةِ وَزنـا» به این حقیقت اشاره دارد که بر اثر بطلان اعمال استهزاگران، آنان هیچ وزن و ارزشی در پیشگاه خداوند ندارند، یا چنان که برخی گفته اند، بر اثر بطلان اعمال آنها خداوند هیچ میزانی برای سنجش اعمال آنان بر پا نخواهد کرد.
فراموشی خداوند
پیامد دیگر استهزا غفلت از یاد خداست: «فَاتَّخَذتُموهُم سِخریـًّا حَتّی اَنسَوکم ذِکری و کنتُم مِنهُم تَضحَکون». به همین سبب خداوند نیز در قیامت آنان را فراموش می کند: «و قیلَ الیومَ نَنسـکم کما نَسیتُم لِقاءَ یومِکم هـذا و مَأوکمُ النّارُ و ما لَکم مِن نـصِرین ذلِکم بِاَنَّکمُ اتَّخَذتُم ءایـتِ اللّهِ هُزُوًا». و فراموشی خداوند به این است که آنان را در آتش جهنم رها کند و به یاری آنان نشتابد.
ارتداد
...

💡 حضرت فرمود: مى خواهى آن دختر را براى تو بگيرم ؟ گفت: آن امرى استمحال، و از مثل تو بزرگى عجب مى دانم كه با اينحال كه در من مشاهده مى نمائى با من استهزاء و سخريه نمائى !

💡 مؤ لف: اينكه فرمود: (قائم (عليه السّلام ) هم كه ظهور كنداول به اين مى پردازد) يعنى اينكه هنگامى كه ظهور كنداول به كار اين عدّه كه اهل حق را استهزاء مى كنند مى پردازد و از آنان انتقام مى گيرد.

💡 در اين جمله (و در موارد بسيار ديگر) خداى تعالى تهديد به عذاب را تعبير فرموده بهمژده به عذاب، و اين از باب تهكم و استهزاء است، و چون در ابتداى جمله حرف (فاء)آمده، مى فهماند اين تهديد نتيجه تكذيب است.

💡 خداوندا، توجّه ما به غير تو از روى استهزاء نيست؛ ما چه هستيم و كه هستيم كه در محضرقدس ملك الملوك على الاطلاق استكبار و استهزاء كنيم؛ ولى قصور ذاتى و نقص ما قلوبمحجوب ما را از تو مصروف داشته؛ و اگر عصمت و پناه تو نباشد، ما در شقاوت خود تاازل باقى هستيم و راه نجاتى نداريم.

💡 ليكن اين وجه ضعيف است؛ چون هيچ دليلى بر آن نيست، علاوه بر اينكهذيل آيه با اين وجه نمى سازد، زيرا معنا ندارد بفرمايد: (منافقين بايد از چنين و چنانبترسند، بگو استهزاء كنيد كه خدا آنچه را كه از آن مى ترسيد بيرون خواهد افكند)يعنى آنچه را كه واجب شد كه از آن بترسيد افشاء خواهد كرد، و اين هيچ معنائى ندارد.

💡 آرى، منافقين چون مى ديدند اسرارشان يكى پس از ديگرى فاش مى شود يقينا از فاششدن آن بيم داشته اند، و معنا ندارد كه نسبت به آن اطمينان داشته باشند كه الى الابداحدى بدانها راه نمى يابد، و اگر اظهار ترس مى كرده اند بمنظور استهزاء بوده،چطور چنين چيزى ممكن است با اينكه خداى تعالى مى فرمايد: (يحسبونكل صيحه عليهم ).