عبارت «سایهٔ خدا» یک ترکیب کنایی است که در زبان فارسی برای اشاره به پادشاه یا حاکم به کار میرفته است. این تعبیر ترجمه اصطلاح عربی «ظلالله» به شمار میآید و نشاندهنده جایگاه بلند و قدرت حاکم در جامعه بوده است. در گذشته، پادشاهان به عنوان نمایندگان نظم و عدالت الهی معرفی میشدند. به همین دلیل، از آنها با چنین عنوانی یاد میکردند تا مشروعیت و اقتدارشان برجسته شود. این اصطلاح بیشتر جنبه سیاسی و اجتماعی داشته است. مردم با بهکار بردن این تعبیر، حمایت و امنیتی را که از حکومت انتظار داشتند بیان میکردند. «سایهٔ خدا» نشاندهنده پناه، حمایت و اقتدار بود. این واژه امروزه بیشتر در متون تاریخی و ادبی دیده میشود. در مجموع، این ترکیب بیانگر مقام حاکم به عنوان پناه و حافظ جامعه است.
سایه ٔ خدا
لغت نامه دهخدا
سایه خدا. [ ی َ / ی ِ ی ِ خ ُ ] ( ترکیب اضافی، اِ مرکب ) کنایه از پادشاه و این ترجمه ظل اﷲ است.( آنندراج ). پادشاه عصر. ( ناظم الاطباء ):
اقلیم پارس را غم از آسیب دهر نیست
تا بر سرش بود چو تویی سایه خدا.سعدی ( گلستان ).رجوع به سایه شود.
فرهنگ فارسی
کنایه از پادشاه و این ترجمه ظل الله است