سیره و سیمای امام حسین علیه السلام
دانشنامه اسلامی
[ویکی نور] سیره و سیمای امام حسین(ع)، ترجمه روان جویا جهان بخش از کتاب «الحسین(ع): سماته و سیرته» نوشته سید محمدرضا حسینی جلالی است. نویسنده در این اثر دستاوردهای سیر و سلوک عالمانه و نظاره محقّقانه و محدّثانه خویش را در گزارش هایی که «ابن عساکر» شامی (499-571ق) در کتاب «تاریخ دمشق » از سیره حسینی(ع) به دست میدهد، در این کتاب به شیوایی و رسایی بازگو کرده است.
کتاب، مشتمل بر مقدمه مترجم، مقدمه نویسنده و چهار باب است. در باب اول ویژگی ها و صفات آن حضرت و در سه باب دیگر سیره آن بزرگوار، پیش از کربلا، در کربلا و پس از آن بررسی شده است.
کتاب با مقدمه ای از مترجم آغاز شده است. وی در فرازی از آن، توصیفی دلنشین از زحمات و اهداف نویسنده در نگارش اثر دارد: «کوشش پیگیر نویسنده برای کاویدن لایه های درونی روایات و گزارش های تاریخی و جای دادن هر نقل در چارچوبی که فهم آن را شدنی تر سازد، کتاب را سرشار از باریکبینی ها و نکته سنجی ها و روشنگری هایی ساخته که دل و دیده و خرد خواننده را به ژرف بینی و ژرف اندیشی بیشتر وامی دارد و آموختن درس هایی امروزین و فرداساز را از دیروز امت میسر می نماید»
نویسنده، تألیف این اثر را برای خلاصی خواننده از اسانید مشقت آور کتاب دانسته است: «تاریخ دمشق - مانند دیگر نگارش های کهن - بر اسلوب اسناد متکی است؛ اسانید فراوانی میآورد و به برشمردن و تکرار آنها میپردازد. این امر در پهنه نقد و ارزیابی تراث اهمیت و ضرورت ویژهای دارد، لیک مراجعه و استفاده از آن را جز برای عالمان و متخصصان، مشقت آور میکند؛ زیرا چنین اسلوب تراثی ای را ثقیل مییابند و ازاین رو، نه چنین کتاب هایی را تهیه میکنند و نه تن به مطالعه و بهرهوری از آن میدهند. بر من گران آمد که این کتاب و ثروت حدیثی و علمی مندرج در آن، از دست و دسترس بیشترینه دوستداران معرفت به دور باشد...؛ ازاین رو، به استخراج احادیث از این کتاب کلان دست یازیدم و آنها را به شکلی تنظیم نمودم که عموم خوانندگان را خوش افتد». البته روش نویسنده به گونه ای نیست که تنها نص روایت باقی بماند و قرائنی که در فهم روایت راه گشاست حذف شود: «برای سهولت بیشتر و افزایش رغبت خواننده در پیگیری مطالب، هر حدیث را در چارچوبی معین قرار دادم که ابعاد مورد نظر - و حتی غیر مورد نظر - در ماحصل حدیث را که فهم نص از جنبههای لغوی، تاریخی، عقیدتی و روششناختی باز، بسته بدان است، روشن سازد و از این رهگذر، نص، جامد و مبهم و به دور از قرائن حالیه یا مقالیه، برجای نماند؛ قرائنی که در فضای صدور نص یا فضاهای دیگر، موجود بوده و با نص و مدلول آن پیوندی استوار دارند؛ ازین رو، یادکردشان برای توضیح و فهم نص لازم است»
پس از مقدمه نویسنده، شرح حال ابن عساکر به نقل از «سیر أعلام النبلاء»، البته به اختصار در یک صفحه ذکر شده است
جمله سازی با سیره و سیمای امام حسین علیه السلام
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 در جلد اول ابعاد فردی زندگی محمد بن عبدالله مورد بررسی قرار گرفتهاست. جلد اول دو بخش مهم دارد: در بخش ابتدایی به اهمیت و جایگاه الگوگیری و شناخت سیره و روش پرداخته شدهاست. نویسنده در بخش دوم وارد زندگی فردی محمد بن عبدالله شده و آن را از منظر روایات بررسی میکند.
💡 با وجودی که اکثر صوفیان بزرگ، که تعالیم و سیره و سرگذشت آنان محرک و مشوق دلهای سالکان بوده است، مرد بودهاند، در عین حال، استثناهایی هم وجود داشته است. مشهورترین صوفی زن، رابعه عدویه (قرن دوم) است که نامش در بسیاری از آثار صوفیه ذکر شده. در قرن پنجم بعضی از مشایخ، از جمله ابوسعید ابوالخیر، زنان را نیز در سلک مریدان خود میپذیرفتند. بعدها در بعضی از خانقاهها محلی برای زنان در نظر گرفته شد.
💡 مذهب امامیه آیینی مبتنی بر آموزههای قرآنی، نبوی و سیره و روش اهل بیت (ع) است؛ آیینی که بر اساس نگاه قرآنی به تمام ابعاد زندگی آدمی توجه دارد و ضمن آنکه روی تشیع به عنوان اسلام برتر تأکید دارد، پایه و اساسی را کلیت اسلام قرار دادهاست.
💡 تاریخنگاری دوران آغازین اسلام شامل فعالیتهای مربوط به بررسی منابع اولیه تاریخی موجود در رابطه با حوادث و رویدادهای سدههای نخستین اسلامی و البته بررسی انتقادی این منابع اولیه میشود. منظور از منابع اطلاعاتی و تاریخی اولیه، قرآن، حدیث، سیره و متون و نوشتارهای آغازین و متقدم دیگر مانند آنهاست.
💡 طوطی و طاووس و بط سیره و سرخاب و سار