تفاخر به جمعیت

[ویکی فقه] تفاخر به جمعیت (قرآن). قرآن کریم در سوره تکاثر به تفاخر کنندگان به آمار جمعیت هشدار داده و آنان را از پی آمدهای منفی آن برحذر می دارد.
افزون تر بودن تعداد جمعیت، عامل تفاخر قبیله ای در قبایل دیگر، در فرهنگ جاهلی بوده.الهـکم التکاثر• حتی زرتم المقابر. افزون طلبی (و تفاخر) شما را به خود مشغول داشته (و از خدا غافل نموده) است. • تا آنجا که به دیدار قبرها رفتید (و قبور مردگان خود را برشمردید و به آن افتخار کردید)!
شان نزول
مفسران معتقدند که این سوره در باره قبائلی به نامهای بنی عبدمناف و بنی سهم نازل شد که بر یکدیگر تفاخر می کردند، و با کثرت نفرات و جمعیت یا اموال و ثروت خود بر آنها مباهات می نمودند تا آنجا که برای بالا بردن آمار نفرات قبیله به گورستان می رفتند و قبرهای مردگان هر قبیله را می شمردند
توضیح واژگان
" الهاکم" از ماده" لهو" به معنی سرگرم شدن به کارهای کوچک و غافل ماندن از اهداف و کارهای مهم است، " راغب" در" مفردات" می گوید:" لهو" چیزی است که انسان را به خود مشغول داشته، و از مقاصد و اهدافش بازمی دارد." تکاثر" از ماده" کثرت" به معنی تفاخر و مباهات و فخرفروشی بر یکدیگر است " زرتم" از ماده" زیارة" و" زور" (بر وزن قول) در اصل به معنی قسمت بالای سینه است، سپس به معنی ملاقات کردن و روبرو شدن به کار رفته است، و" زور" (بر وزن قمر) به معنی کج شدن قسمت بالای سینه است، و از آنجا که دروغ نوعی انحراف از حق است، به آن، " زور" (بر وزن نور) اطلاق می شود." مقابر" جمع" مقبرة" به معنی محل قبر میت است، و زیارت کردن مقابر در اینجا یا کنایه از مرگ است (طبق بعضی از تفاسیر) و یا به معنی رفتن به سراغ قبرها برای شماره کردن و تفاخر نمودن (طبق تفسیر مشهور)
توبیخ تفاخر کنندگان به جمعیت
...

💡 6 زمانى كه اسلام ظهور كرد، در ميان اعراب مساءله خويشاوندپرستى و تفاخر به قبيلهو نژاد به شدت رواج داشت كه اسلام اين گونه تفاخر را مردود دانست.

💡 O گروهى از اهل مكّه، بعد از پايان مراسم حج در محلّى اجتماع كرده و با ياد كردن پدران و نياكان خود به آنان افتخار و مباهات مى كردند. قرآن دستور مى دهد به جاى تفاخر به پدران و نياكان، خدا را ياد كنيد(588) و از نعمت ها و توفيقات او سخن بگوييد و در اين كار جدّى تر باشيد.

💡 (هـمـه شما فرزندان آدميد، و آدم از خاك آفريده شده، از تفاخر به پدران بپرهيزيد، وگرنه نزد خدا از حشراتى كه در كثافات غوطه ورند پست تر خواهيد بود)!.

💡 چیست این عجب و تفاخر به جهان ساکن باش چند با صد من و من سیم و زر اظهار کنی

💡 در خواب زد از دولت بیدار جهان دست از ساده دلی هر که تفاخر به نسب کرد