بررسی انواع بیع

[ویکی فقه] بررسی انواع بیع (کتاب). کتاب «بررسی انواع بیع» تالیف بانوی فاضله مرحومه نرجس عباباف ها، همسر محمد سامت و عروس آیت الله سامت قزوینی (رحمه الله) است. این بانوی نویسنده و پژوهشگر در زمانی که دسترسی به اینترنت فراگیر نبوده با رجوع به تک تک منابع فقهی و حقوقی این مطلب را جمع آوری کرده است.
دکتر سیدحسین صفایی استاد عالی مقام دانشکده حقوق دانشگاه تهران در تقریظ این کتاب نوشته است: بیع از مهمترین عقود معین بلکه مهمترین عقدی است که از دیرباز رایج و مورد بحث فقها و علمای حقوق بوده است و حتی می توان آن را سیدالعقود و به تعبیر مولف محترم بیع را «سرآمد عقود» دانست. همه مردم با این عقد سر و کار دارند و در زندگی روزمره یا زندگی حرفه ای خود از آن بهره مند می شوند. در تجارت داخلی و بین المللی نیز بیع مهمترین عقد مورد استفاده و ابزار اصلی برای نقل و انتقال کالاست در فقه اسلامی هم بیشترین بحث ها و عمیق ترین اندیشه ها در همین عقد زیر عنوان «کتاب مکاسب» یا «کتاب البیع» مطرح شده و حتی فقهای عظام قواعد عمومی قراردادها را در مبحث بیع مطرح کرده اند، درحالی که در بیشتر کشورهای غربی و در حقوق و قانون مدنی ایران فصل خاصی به آن اختصاص یافته است.
سطح علمی کتاب
استاد صفایی اضافه کرده است: این کتاب تالیف شادروان خانم نرجس عباباف ها که با همت همسر گرامی ایشان آقای محمد سامت که از حقوقدانان برجسته کشور هستند به زیورطبع آراسته شده و در دسترس کارشناسان فقه و حقوق و دیگر علاقمندان قرار گرفته است، با اینکه پایان نامه کارشناسی ارشد مولف محترم بوده پژوهش هایی که برای تالیف آن انجام شده فراتر از پایان نامه کارشناسی ارشد فقه و حقوق بوده و حالی از سطح علمی بالای مؤلف در زمینه حقوق اسلامی است. همانطورکه مرحوم آیت الله سامت پدر همسر ایشان در وصف این بانوی فاضل و محقق گفته اند: «ایشان از خیلی از فضلای قم فاضل تر بود.»
امتیازات و ویژگی ها
حقوقدان برجسته کشورمان اضافه می کند: این کتاب دارای امتیازات و ویژگی هایی است که به برخی از آن اشاره می کنیم: ا- از لحاظ نگارش فارسی روان و دقیق و عالی است. عبارات عربی از جمله روایات مورد استناد به فارسی روان و قابل درک ترجمه شده است که کار آسانی نبوده است. ۲-کتاب از لحاظ منابع فقهی بسیار غنی و پربار است. ۳- در این کتاب به بررسی انواع بیع در فقه امامیه اکتفا نشده، بلکه فقه اهل سنت نیز به اختصار بررسی و با فقه امامیه مقایسه شده است. در هریک از اقسام بیع فتاوای مختلف با ذکر ادله و مستندات قرآنی و روایی و عقلی آنها مطرح و در پایان، مقررات قانون مدنی ذکر یا به سکوت قانون در آن خصوص اشاره شده است. ۴- مؤلف در پاره ای موارد پس از ذکر اقوال مختلف، قولی را برگزیده که با مقتضیات زندگی امروز سازگار است و این کاری است که حقوقدانان بزرگ هم انجام می دهند. مثلا ایشان در بیع کالی به کالی پس از تعریف این اصطلاح و اشاره به اینکه اصطلاح مزبور در احادیث شیعه نیامده و حدیثی که در این زمینه هست مفید منع بیع دین به دین است (لا یباع الدین بالدین) می گویند بیع کالی به کالی که باطل تلقی شده بیع دین به دین است، یعنی مبادله دو دین که از پیش وجود داشته است اما اگر دو دین یا حتی یکی از دو دین ناشی از خود بیع باشد معلوم نیست بیع کالی به کالی یا بیع دین به دین باشد.
محتوای کتاب
...