حکمت متعالیه

رجوع شود به:اسفار

[ویکی فقه] حکمت متعالیه، عنوان نظام فلسفی صدرالدین محمد شیرازی، می باشد.
صدرالدین محمد شیرازی مشهور به ملاصدرا و صدرالمتألهین می باشد.
حکمت متعالیه در آثار ملاصدرا
ملاصدرا در هیچ یک از آثارش این نام و همچنین نام دیگری را برای اشاره به نظام فلسفی خود به کار نبرده، بلکه آن را در نام گذاری مهم ترین اثر مکتوب فلسفی اش، الحکمة المتعالیة فی الاسفار العقلیة الاربعه، به کار برده است. اما این کتاب نیز، که پس از او مشهورترین اثر او شناخته شده، به اسفار اربعه معروف است و کمتر کسی از آن با نام الحکمة المتعالیه یاد می کند. استفاده از این تعبیر بعد از او، صرفآ برای اشاره به نظام فلسفی وی، متداول شده است.
اسفار اربعه غیر از حکمت متعالیه
گفتنی است که ملاصدرا در کتاب الشواهد الربوبیه، علاوه بر الاسفار الاربعه از کتاب دیگر خود به نام الحکمة المتعالیه نیز یاد کرده است. به نظر سیدجلال الدین آشتیانی، کتاب اخیر همان کتاب ناتمام المسائل القدسیه است.
دلایل اطلاق حکمت متعالیه به آموزه های ملاصدرا
...
[ویکی شیعه] حکمت متعالیه، عنوان نظام فلسفی صدرالدین محمد شیرازی، مشهور به ملاصدرا و صدرالمتألهین (۱۰۴۵-۹۸۰ق). ملاصدرا در این نظام فلسفی با استفاده از روش های عقلی، نقلی (علوم وحیانی) و علوم کشف و شهودی مبانی فلسفی خود را بنا نموده، مسائل فلسفه را بر اساس آنها تبیین و توجیه می نماید.
صدرالمتالهین از این اسم در مهم ترین اثر مکتوب فلسفی اش به نام الحکمة المتعالیة فی الاسفار العقلیة الاربعة، استفاده کرده است. مراد از حکمت متعالیه بر اساس نظر خواجه نصیر، آگاهی و دانشی است مشتمل بر اسرار و حقایق برگرفته از گنجینه های حکمت الهی که فهم آنها فراتر از عقل است.
منابع حکمت متعالیه قرآن، حدیث، کلام، عرفان و فلسفه های پیشین و روش آن ترکیبی از معرفت قرآنی و عرفانی و شهودی است.

💡 پس از شش سال تحصیل در مقطع دکتری در سال ۱۳۷۸ از رسالهٔ دکتری خود در فلسفه و حکمت اسلامی با گرایش حکمت متعالیه از دانشگاه تربیت مدرس عنوان «تحلیل انتقادی آرا ابتکاری آقا علی مدرس در حکمت متعالیه» با راهنمایی غلامحسین ابراهیمی دینانی با رتبهٔ ممتاز دفاع کرد.

💡 عشق از مسائل بنیادین عرفان و تصوف اسلامی است، چندانکه بدون در نظر گرفتن آن، عرفان و حکمت متعالیه قابل فهم نیست. البته عشق از مقولاتی است که تعریفش به ذات، نامیسر است و کنه‌اش در غایت خفا و پوشیدگی است.