امکان ذاتی. [ اِن ِ ] ( ترکیب وصفی، اِ مرکب ) ( اصطلاح فلسفه ) بنا بر قول ملاصدرا امکان ذاتی مخصوص به مبدعات است یعنی آنهارا فقط امکانی ذاتی است نه استعدادی و مکنونات را علاوه بر امکان ذاتی امکان استعدادی نیز هست که در معرض تحول و تبدل هستند. ( از فرهنگ علوم عقلی سیدجعفر سجادی ). امکان ذاتی آنست که طرف مخالف آن واجب بالذات نباشد اگرچه واجب بالغیر باشد. ( تعریفات جرجانی ).
در اصطلاح فلسفه بنابر قول ملاصدرا امکان ذاتی مخصوص به مبدعات است یعنی آنها را فقط امکان ذاتی است و نه استعدادی و مکونات را علاوه بر امکان ذاتی امکان استعدادی نیز هست که در معرض تحول و تبدل هستند.
[ویکی فقه] امکان ذاتی یکی از اصطلاحات به کار رفته در علم منطق بوده و به معنای ضروری نبودن موضوع برای محمول، صرف نظر از هر عامل خارجی است.
امکان ذاتی در جایی است که چیزی با نظر به ذاتش، نه اقتضای وجود داشته باشد، نه اقتضای عدم؛ یعنی خود به خود، نه موجود بودن برایش ضرورت دارد و نه معدوم بودن؛ اگر موجود باشد یک علت بیرونی وجودش را ضروری کرده است و اگر هم معدوم باشد علت بیرونی عدمش را ضروری ساخته است. همه ماهیات از این قبیل اند، زیرا ذاتاً اقتضای وجود و عدم ندارند، بلکه نسبت به هستی و نیستی بی تفاوت و لااقتضایند. فخر رازی می گوید: «ممکن ذاتی، ممکنی است که از فرض وجود و فرض عدم آن، از آن لحاظ که ممکن است محال لازم نیاید».
مستندات مقاله
در تنظیم این مقاله از منابع ذیل استفاده شده است: (۱) صلیبا، جمیل، فرهنگ فلسفی.
۱. ↑ مشکوةالدینی، عبدالمحسن، منطق نوین مشتمل بر اللمعات المشرقیه فی الفنون المنطقیه، ص۳۲۶.
...
[ویکی فقه] امکان ذاتی (منطق). امکان ذاتی یکی از اصطلاحات به کار رفته در علم منطق بوده و به معنای ضروری نبودن موضوع برای محمول،
امکان ذاتی در جایی است که چیزی با نظر به ذاتش، نه اقتضای وجود داشته باشد، نه اقتضای عدم؛ یعنی خود به خود، نه موجود بودن برایش ضرورت دارد و نه معدوم بودن؛ اگر موجود باشد یک علت بیرونی وجودش را ضروری کرده است و اگر هم معدوم باشد علت بیرونی عدمش را ضروری ساخته است. همه ماهیات از این قبیل اند،
صلیبا، جمیل، فرهنگ فلسفی، ص۱۶۲.
در تنظیم این مقاله از منابع ذیل استفاده شده است: (۱) صلیبا، جمیل، فرهنگ فلسفی.
۱. ↑ مشکوةالدینی، عبدالمحسن، منطق نوین مشتمل بر اللمعات المشرقیه فی الفنون المنطقیه، ص۳۲۶.
...
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 ممکن است پول مانند سکهها و اسکناس شکل فیزیکی گرفته باشد یا ممکن است به صورت یک حساب مکتوب یا الکترونیکی موجود باشد. این امکان هم است دارای ارزش ذاتی (پول کالایی) باشد، از لحاظ قانونی چیزی که دارای ارزش ذاتی قابل مبادله (پول نماینده) یا فقط ارزش اسمی (پول بیپشتوانه) باشد.
💡 حقیقت- وجوب وجود وحدت واجب را ذاتی است، که قلب حقایق ممتنع است و تغییر وتبدیل را به هیچ وجه و اعتبار به حضرت مقدس او راه نیست: و هوالآن علی ما علیه کان. و همچنان امکان اعتباری که عدم است ممکن را دایماً لازم ذاتی است، و وجوبیت بالغیر به سبب ظهور وجود است واعتباری دیگر است از اعتبارات که هرگز حقیقت او را که نیستی است مبدل نگرداند: کل شیئی هالک الاوجهه.
