عبدالله قطب بن محیی

[ویکی فقه] «ملا عبدالله قطب بن محیی»، از معدود نویسندگان عارف قرن نهم می باشد که نامش در تذکره ها نیامده است.
شخصیت، آثار و اقدامات قطب با همه اهمیتی که در تحولات فکری ایالت فارس دارد، تاکنون ناشناخته مانده است؛ هرچند، مورخان هم عصر او و از آن جمله، روزبهان خنجی در «عالم آرای امینی» و مصلح الدین لاری در « مرآة الادوار و مرقاة الاخبار » او را از بزرگان و مشاهیر فارس دانسته اند. تاریخ تولد و وفات او بر ما معلوم نیست، اما با توجه به شواهد موجود می توان گفت که قطب بن محیی بین سال های ۸۳۸ تا ۹۰۹ ق می زیسته است و فرزند محیی الدین کوشکناری لاری و استاد حکیم معروف ملا جلال الدین دوانی (۸۳۰- ۹۱۸ ق) بوده است.
استاد قطب
قطب شاگرد شیخ زید الدین جعفر خوافی خراسانی بوده و نسب او با چندین واسطه به عارف بزرگ ابی النجیب سهروردی می رسد و از نواده های سعد بن عباده خزرجی انصاری می باشد.
سفرها
از ابتدای زندگی قطب اطلاع اندکی در دست است. او در یکی از نامه های خود اشاره ای کوتاه به مهاجرت خود از خنج نموده است. خنج در قرن هشتم و نهم قمری یکی از پایگاه های مهم فکری و تربیت علما و اندیشمندان بوده است. در نیمه دوم قرن نهم قمری ظهور طبقه ای از علما، از مهاجرین نواحی ساحل خلیج فارس و از منطقه ای به نام کوشکنار به رهبری عبدالله قطب بن محیی در خنج، شرایط ویژه ای را به وجود آورد. پس از مدتی و بنا به دلایلی، ادامه زندگی برای او در آنجا میسر نبود و ناگزیر به جهرم، سپس شیراز و اخوان آباد هجرت نمود.
رهبری
...

💡 گروهی معتقدند که در هنگام تبعید عبدالله قطب‌شاه، اقوام «ماراتا» که با حکومت مرکزی هند ضدیت داشتند در صدد آزادی و به قدرت رسانیدن دوبارهٔ وی برآمدند و به همین جهت و با کشف این توطئه، اورنگ‌زیب دستور داد که او را به قلعهٔ «گاوالیور» منتقل کنند.

💡 پس از عبدالله قطب‌شاه، «جان صفرخان سبزواری» و سپس «مبرزعلی خان» از امیران اورنگ‌زیب و نیز پسرش «رستم دیل خان» به سمت فرماندار دکن منصوب شدند و مرکز حکومت این ناحیه برای مدتی به شهر اورنگ‌آباد منتقل شد..

💡 سلطان محمد از ۱۶۱۲ تا ۱۶۲۵ حکومت کرد. او برادرزاده و داماد محمد قلی قطب‌شاه بود که در سال ۱۶۰۷ با تنها دختر او حیات بخشی بیگم ازدواج کرد. اولین پیشینه قطب‌شاهی در دوران حکومت او به نام تاریخ قطب‌شاهی گردآوری شد و پسرش عبدالله قطب‌شاه بعداً شاه گلکنده شد.