استغفار از شرک

[ویکی فقه] استغفار از شرک (قرآن). استغفار (طلب آمرزش)، از ریشه غفران در اصل به معنای پوشیدن چیزی می آید که انسان را از آلودگی نگه دارد؛ بنابراین، استغفار، درخواست مصونیت از عذاب با گفتار و رفتار است.
در سوره های متعددی از قرآن کریم به لزوم استغفار مشرکان از شرک خود، توام با توبه و بازگشت به خدا تاکید شده است که به چند نمونه از آنان اشاره می شود:لقد کفر الذین قالوا ان الله هو المسیح ابن مریم وقال المسیح یـبنی اسرءیل اعبدوا الله ربی وربکم انه من یشرک بالله فقد حرم الله علیه الجنة وماویه النار وما للظـلمین من انصار• لقد کفر الذین قالوا ان الله ثالث ثلـثة وما من الـه الا الـه وحد وان لم ینتهوا عما یقولون لـیمسن الذین کفروا منهم عذاب الیم• افلایتوبون الی الله ویستغفرونه والله غفور رحیم. «کسانی که گفتند خدا همان مسیح پسر مریم است قطعا کافر شده اند و حال آنکه مسیح می گفت ای فرزندان اسرائیل پروردگار من و پروردگار خودتان را بپرستید که هر کس به خدا شرک آورد قطعا خدا بهشت را بر او حرام ساخته و جایگاهش آتش است و برای ستمکاران یاورانی نیست؛ کسانی که (به تثلیث قائل شده و) گفتند خدا سومین (شخص از) سه (شخص یا سه اقنوم) است قطعا کافر شده اند و حال آنکه هیچ معبودی جز خدای یکتا نیست و اگر از آنچه می گویند باز نایستند به کافران ایشان عذابی دردناک خواهد رسید؛ چرا به درگاه خدا توبه نمی کنند و از وی آمرزش نمی خواهند و خدا آمرزنده مهربان است»
← دیدگاه تفسیر المیزان
... قال یـقوم اعبدوا الله ما لکم من الـه غیره ان انتم الا مفترون• ویـقوم استغفروا ربکم ثم توبوا الیه... «و به سوی (قوم) عاد برادرشان هود را (فرستادیم هود) گفت ای قوم من خدا را بپرستید جز او هیچ معبودی برای شما نیست شما فقط دروغ پردازید؛ و ای قوم من از پروردگارتان آمرزش بخواهید سپس به درگاه او توبه کنید (تا) از آسمان بر شما بارش فراوان فرستد و نیرویی بر نیروی شما بیفزاید و تبهکارانه روی بر مگردانید.» والی ثمود اخاهم صــلحا قال یـقوم اعبدوا الله ما لکم من الـه غیره... فاستغفروه ثم توبوا الیه... «و به سوی (قوم) ثمود برادرشان صالح را (فرستادیم) گفت ای قوم من خدا را بپرستید برای شما هیچ معبودی جز او نیست او شما را از زمین پدید آورد و در آن شما را استقرار داد پس از او آمرزش بخواهید آنگاه به درگاه او توبه کنید که پروردگارم نزدیک (و) اجابت کننده است.» و الی مدین اخاهم شعیبا قال یـقوم اعبدوا الله ما لکم من الـه غیره... • واستغفروا ربکم ثم توبوا الیه... «و به سوی (اهل) مدین برادرشان شعیب را (فرستادیم) گفت ای قوم من خدا را بپرستید برای شما جز او معبودی نیست و پیمانه و ترازو را کم مکنید به راستی شما را در نعمت می بینم و (لی) از عذاب روزی فراگیر بر شما بیمناکم؛..؛ و از پروردگار خود آمرزش بخواهید سپس به درگاه او توبه کنید که پروردگار من مهربان و دوستدار (بندگان) است.» الاتعبدوا الا الله اننی لکم منه نذیر وبشیر• وان استغفروا ربکم ثم توبوا الیه... «که جز خدا را نپرستید به راستی من از جانب او برای شما هشداردهنده و بشارتگرم؛ و اینکه از پروردگارتان آمرزش بخواهید سپس به درگاه او توبه کنید (تا اینکه) شما را با بهره مندی نیکویی تا زمانی معین بهره مند سازد و به هر شایسته نعمتی از کرم خود عطا کند و اگر رویگردان شوید من از عذاب روزی بزرگ بر شما بیمناکم»
← دیدگاه المیزان
وما منع الناس ان یؤمنوا اذ جآءهم الهدی ویستغفروا ربهم الا ان تاتیهم سنة الاولین او یاتیهم العذاب قبلا. «و چیزی مانع مردم نشد از اینکه وقتی هدایت به سویشان آمد ایمان بیاورند و از پروردگارشان آمرزش بخواهند جز اینکه (مستحق شوند) تا سنت (خدا در مورد عذاب ) پیشینیان در باره آنان (نیز) به کار رود یا عذاب رویارویشان بیاید»
← دیدگاه تفسیر نمونه
...

💡 و رسول (ص) گفت، «از امت خویش از هیچ چیز چنان نترسم که از شرک کهین». گفتند، «آن چیست یا رسول الله!» گفت، «ریا». و گفت، «روز قیامت حق تعالی گوید یا مرائیان! نزدیک آن کسانی شوید که عبادت برای ایشان کردید و جزای خود طلب کنید.

💡 سرا پایم چو ملک تواست میخواهم ترا باشم مرا از شرک خودبینی بجرا جعل تمامی لک

💡 بری از خوردن و خفتن بری از شرک و شبیهی بری از صورت و رنگی بری از عیب و خطایی

💡 قوله: قُلْ یا أَیُّهَا الْکافِرُونَ لا أَعْبُدُ ما تَعْبُدُونَ عبد اللَّه عباس گفت: در قرآن سورتی نیست بر شیطان سختر و صعبتر ازین سوره، زیرا که توحید محض است و براءت از شرک. و توحید دو باب است: توحید اقرار و توحید معرفت.

💡 کلمه «مطهّره» را نیز به معنی دور از باطل، دور از شرک، مطهر و پاک از پلیدی و کفر تفسیر نموده‌اند. ثعلبی، مقاتل، زمخشری، نووی و سید قطب سنی مذهب، طبرسی و مکارم شیرازی شیعی، جزو مفسرانِ این دسته از تفاسیر لغوی هستند. گروه دیگری از مفسران به معنای ظاهری الفاظ توجه کرده‌اند و سه معنا را برای «صحف» در نظر می‌گیرند.