ارامگاه شیخ طوسی
آرامگاه شیخ طوسی، از برجستهترین چهرههای فقه امامیه و بنیانگذار حوزهی علمیهی نجف، در شمال حرم مطهر علوی و در فاصلهای کوتاه از آن واقع شده است. شیخ طوسی که در سال ۴۶۰ هجری قمری درگذشت، در خانهی شخصی خود به خاک سپرده شد. این مکان بهتدریج و در طول زمان به مسجدی تبدیل گردید که بهنام جامع الشیخ الطوسی شناخته میشود. این مسجد طی ده قرن گذشته همواره یکی از کانونهای اصلی تدریس و تحصیل در حوزهی کهن نجف بهشمار میرود.
مسجد جامع الشیخ الطوسی علاوه بر اهمیت علمی و تاریخی، از اماکن زیارتی مهم نجف محسوب میشود. در گوشهای از این مسجد، آرامگاه علامه آیتالله سید محمد مهدی بحرالعلوم، از دیگر مشاهیر بزرگ علمای امامیه که در سال ۱۲۱۲ هجری قمری وفات یافته است، قرار دارد. وجود این دو آرامگاه، بر شکوه و تقدس این مکان افزوده و آن را به نمادی از تداوم علم و تقوا در قلب حوزهی نجف تبدیل کرده است.
این بنا نهتنها یادگار ارزشمندی از تاریخ کهن علوم اسلامی است، بلکه همچنان پویایی خود را بهعنوان مرکزی برای پژوهش و عبادت حفظ کرده است. بازدید از این مکان، سفری به عمق تاریخ پرافتخار شیعه و آشنایی با میراث عالمانی است که نقش بیبدیلی در شکلگیری و تداوم معارف دینی داشتهاند.
دانشنامه اسلامی
[ویکی اهل البیت] آرامگاه شیخ طوسی. او که یکی از مشاهیر فقهای امامیه و مؤسس حوزه علمیه نجف است، در سال 460 ه. وفات یافت و در خانه خود مدفون گردید، این مکان پس از مدتی تبدیل به مسجدی گردید که طی ده قرن گذشته یکی از مراکز تدریس حوزه نجف شمرده می شود.
امروزه این مسجد به نام «جامع الشیخ الطوسی» در شمال حرم مطهر و به فاصله کوتاهی از آن قرار دارد و نیز در گوشه ای از این مسجد آرامگاه علامه آیت اللَه سید محمد مهدی بحرالعلوم قرار گرفته که از مشاهیر علمای امامیه و متوفی 1212 ه. است.
اماکن زیارتی و سیاحتی عراق، محمدرضا قمی، نشر مشعر، تابستان 1380، ص29.