دانشنامه اسلامی
[ویکی فقه] عمل امّ داوود یا عمل اِستفتاح،اعمالی ویژه است که در نیمه ماه رجب انجام می شود.
امّ داوود، مادر داوود بن حسن مثنّی، فرزند، امام حسن مجتبی علیه السّلام است.بنابر این، داوود نوه آن حضرت به شمار می رود.داوود از اصحاب امام باقر و امام صادق علیهما السّلام و همشیر پیشوای ششم می باشد؛ زیرا مادر داوود افتخار دایگی امام صادق علیه السّلام را نیز داشته است.منصور، خلیفه عباسی داوود را به زندان افکند.امام صادق علیه السّلام دعای معروف به عمل امّ داوود را برای رهایی فرزند او از زندان به وی آموخت و خداوند به برکت آن دعا او را از زندان نجات داد.
کاربرد در فقه
عنوان یاد شده به مناسبت در باب صوم به کار رفته است.به جا آوردن عمل امّ داوود برای برآورده شدن نیازها و رفع گرفتاریها و نیز آمرزش گناهان؛ بویژه در ماه رجب، مستحب است.
کیفیت عمل
چگونگی به جا آوردن آن بدین گونه است که روزهای سیزده، چهارده و پانزدهم ماه را روزه بگیرد و هنگام زوال (ظهر) روز پانزدهم غسل کند و نماز ظهر و عصر را همراه با نوافل آن دو با رکوع و سجود و قنوت نیکو بگزارد و بین نماز ظهر و عصر صد مرتبه «یاقاضیَ حوائِجِ الطّالبین» بگوید و پس از نماز عصر در حالی که روبه قبله دارد صد مرتبه سوره حمد و توحید و ده مرتبه آیة الکرسی و سپس سوره های انعام، بنی اسرائیل، کهف، لقمان، یس، صافات، حم سجده، حم عسق، دخان، فتح، واقعه، ملک، قلم و انشقاق تا آخر قرآن را تلاوت کند و در صورت عدم توانایی بر تلاوت سوره های یاد شده به جای آنها سوره توحید را هزار بار تکرار کند.پس از آن روبه قبله دعای وارد شده را بخواند.پس از فراغت از دعا به سجده رود و گونه های خود را به خاک بمالد و دعای وارد شده را بخواند و سعی کند اشک هرچند به مقدار سر مگسی بر چشمانش حلقه زند؛ زیرا این حالت، نشانه اجابت دعا است.هرکس بخواهد می تواند این عمل را با کیفیت یاد شده در هر ماه به جا آورد. خواندن این دعا در روز عرفه نیز سفارش شده است.
