لغت نامه دهخدا
حرف جر. [ ح َ ف ِ ج َرر ] ( ترکیب اضافی، اِ مرکب ) حرف اضافه. پرپزیشن. پرپزیسیون. رجوع به حروف جاره شود.
حرف جر. [ ح َ ف ِ ج َرر ] ( ترکیب اضافی، اِ مرکب ) حرف اضافه. پرپزیشن. پرپزیسیون. رجوع به حروف جاره شود.
حرف اضافه
💡 5 افزودن حرف جر يعنى حرف باء، در حالى كه كلمه تكذيب بدون حرف جزنيز استعمال مى شود، نشانه افزايش قبح و تاكيد بر زشتى چنين تكذيب است و كلمه(اياتنا) يا به نحو تنازع به هر دو فعل گذشته، يعنى (كفروا) و (كذبوا) متعلق است،(البته استعمال كلمه كفر بدون حرف جر مثل ابا نخواهد بود) يا قدر متقين آن،تعلق به (كذبوا) است.
💡 (فان لله خمسه...) كلمه (ان ) به فتح همره قرائت شده، و اين ممكن است بخاطرتقدير گرفتن حرف جر بوده و تقدير آن چنين باشد: (و اعلموا انما غنمتم من شى ءفعلى ان لله خمسه ) (بدانيد كه هر آنچه را كه به غنيمت مى گيريد بر اين اساساست كه پنج يك آن، از آن خدا است ).
💡 1041-سوره يونس، آيه 35. هدايت در آيات قرآن گاهى بدون حرف جر ذكر مىشود؛ مانند: (اهدنا الصراط المستقيم ) و گاهى با حرف الى؛ مانند: ( و يهدىالى صراط العزيز الحميد) (سوره سباء، آيه 6) و در برخى موارد با حرف لام؛مانند (ان هذا القران يهدى للتى هى اءقوم (سوره اسراء، آيه 9)و(قل الله يهدى للحق ) (سوره يونس، آيه 35 ).
💡 محى الدين عربى متعلق حرف جر را در هر سوره اى كه آغاز آن حمد است فعلى ازماده حمد مى داند؛ مانند: حمدته يا اءحمده . (520) مولى عبدالرزاقكاشانى نيز متعلق آن را اءبدء و اءقرء مى داند. البته وى مراد ازاسم را صورت نوعى انسان كامل جامع رحمت رحمانى و رحيمى مى داند كه مظهرذات الهى و اسم اعظم است. (521)
💡 و نيز در مجمع البيان درباره قرائت جمله (الا ان تقطع قلوبهم ) گفته است: يعقوب وسهل (الى ان ) قرائت كرده اند كه در اين صورت (الى ) را حرف جر دانسته اند، واين قرائت حسن، قتاده، جحدرى و جماعتى ديگر است، و برقى اين قرائت را از امام صادق(عليه السلام ) روايت كرده است.