جاهلیت اولی

نادانی نخستین، جهل اولیه

جاهلیت اولی. [ هَِ لی ی َ ت ِ لا ] ( ترکیب وصفی، اِ مرکب ) نادانی اول. نادانیی که در پیش بود: میان مفسران در مقصود از جاهلیت اولی اختلاف است؛ برخی آنرا زمان ولادت ابراهیم دانند که زنان لباس از لؤلؤ میپوشیدند و در میان مردها بگردش میپرداختند و خود را بر آنان عرضه میکردند. حکم بن عیینه گفت: زمان بین آدم و نوح است که هشتصدسال بود و رسوم زشتی از آنان حکایت کنند. ابن عباس گفت: زمان بین نوح و ادریس باشد. کلبی گفت: زمان بین نوح و ابراهیم باشد که زنان لباسی از لؤلؤکه دو سوی آن نادوخته بود و لباسی که بدن آنان را پنهان نمیکرد میپوشیدند گروهی زمان بین موسی و عیسی گفته اند. ثعلبی گفت: زمان بین عیسی و محمد ( ص ) است.
ابوالعالیه گفت: زمان داود و سلیمان است که زنان را پیراهن نادوخته بود و عضوهائی از بدن را که نمایاندن آن ناپسند بود آشکار میساختند چنانکه زن با شوهر و دوست شوهر خود می نشست و بالاتنه خود را بدوست شوهر و پائین تن خود را بشوهر اختصاص میداد و چه بسا که یکی از آنان درخواست معاوضه میکرد.
ابن عطیه گفت: بعقیده من خدای تعالی بزمانی اشاره دارد که زنان ( پیغمبر ) آنرا درک کرده بودندو امر میکند که از سیره خود که در جاهلیت و زمان کفر داشتید ( یعنی بی غیرتی و بی حجابی ) دست بردارید نه اینکه مراد از جاهلیت اولی زمان یا عصر خاصی باشد بلکه لفظ جاهلیت بر زمان پیش از پیغمبر گفته شده. ( از بلوغ الارب ج 1 صص 17 - 18 ).

نادانی اول