ابوالحسن ابتهاج

[ویکی فقه] ابوالحسن ابتهاج پایه گذار اصلی برنامه ریزی توسعه در ایران که در فاصله سال های ۱۳۳۳ تا ۱۳۳۷ مدیر عامل سازمان برنامه بود. او همچنین از دی ماه ۱۳۲۰ به مدت هفت سال مدیرعامل بانک ملی ایران بود.
ابوالحسن فرزند "ابراهیم ابتهاج الملک" در سال ۱۲۷۷ش در رشت به دنیا آمد.
تحصیلات
تحصیلات ابتدایی را در زادگاهش به پایان رساند و برای گذراندن دوره متوسطه به تهران آمد و سپس راهی بیروت شد و پس از آن به پاریس رفت.او در سال ۱۲۹۳ به ایران بازگشت. در آن زمان، جنگ جهانی اول شروع شد. ابتهاج تا سال ۱۲۹۵ در مدرسه آمریکایی رشت تحصیل کرد. او در رشت، پیشنهاد فرمانده انگلیسی ها را برای مترجمی پذیرفت.
فعالیت در بانک
در جریان ایجاد حکومت انقلابی میرزا کوچک خان جنگلی در رشت، وی و برادرش به دلیل مخالفت با میرزا دستگیر و برای مدت کوتاهی زندانی شدند. بعد از آن، ابتهاج به تهران آمد و به مترجمی مشغول شد. او در سال۱۳۰۱ق به استخدام بانک شاهی انگلیس در آمد. سپس وارد سیستم بانکی ایران شد. وی نخست در بانک کشاورزی به کار پرداخت و در سال ۱۳۱۵ به عنوان بازرس دولت در بانک کشاورزی مشغول به کار شد و در سال ۱۳۱۹ ریاست بانک رهنی ایران را بر عهده گرفت. ابتهاج در سال ۱۳۲۰ معاون بانک ملی ایران شد. سپس در ۵ دی ۱۳۲۱ خورشیدی در کابینه احمد قوام، ریاست بانک ملی ایران را پذیرفت و تا ۲۷ تیر ۱۳۲۹ نزدیک ۸ سال در این مقام باقی ماند.
اقدامات ابتهاج در بانک ملی
...

💡 سالن مربوط در زمان مدیر عاملی ابوالحسن ابتهاج ساخته شده بود[نیازمند منبع] و این حادثه به اتهامات قبلی ابتهاج، یک پرونده دیگر اضافه کرد.

💡 خداداد فرمانفرمائیان به دعوت و اصرار ابوالحسن ابتهاج که قصد داشت دفتر اقتصادی سازمان برنامه را راه‌اندازی کند به ایران بازگشت و ریاست دفتر اقتصادی را بر عهده گرفت.

💡 در سال ۱۳۳۴ در دولت حسین علاء معاون پارلمانی وزیر راه شد و در اسفند ۱۳۳۷ در کابینه دکتر اقبال به جای ابوالحسن ابتهاج، وزیر مشاور و سرپرست سازمان برنامه شد، مدتی در کابینه شریف‌امامی نیز این سمت را حفظ کرد.

💡 زند چند سالی نیز مدیر کل وزارت کشاورزی بود تا اینکه در سال ۱۳۱۶ به معاونت بانک ملی ایران رسید و تا ۱۳۲۱ در این سمت باقی بود. در آن سال حسین علاء رئیس بانک ملی به وزارت دربار رفت و ابوالحسن ابتهاج به جای او رئیس بانک ملی شد. زند به این انتصاب اعتراض و از معاونت بانک کناره‌گیری کرد.

💡 پس از چندین سال اقامت در آلمان، که به امر صادرات و بازرگانی ایران اشتغال داشت، به ایران مراجعت نمود و ابوالحسن ابتهاج، مدیرعامل سازمان برنامه، ایشان را دعوت به همکاری در سازمان نمود و با سمت عضویت در شورای عالی سازمان برنامه انجام وظیفه می‌نمود.