اربوس

اربوس. [ ] ( اِخ ) الطرسوسی. از اطباء دوره فترت بین ابقراط و جالینوس. ( عیون الانباء ج 1 ص 36 ).

اربوس ( به انگلیسی: Erebus؛ ( /ˈɛrɪbəs/؛ به یونانی باستان: Ἔρεβος؛ تاریکی محض، سایه )، یکی از ایزدان نخستین در اساطیر یونانی و نشان دهنده تجسم تاریکی به شمار می رود؛ به طور مثال تبارنامه خدایان اثر شاعر نام دار یونانی هزیود، او را یکی از پنج موجود اولیه در خلقت و پسر خائوس به شمار می آورد. اربوس با خواهر خود نیکس ( شب )، ازدواج کرد و حاصل این پیوند: آیتر ( روشنایی )، همرا ( روز )، هسپریدس، هوپنوس ( خواب )، مویرای ( سرنوشت ) خارون ( راهنمای روان ها )، گراس ( پیری ) و تاناتوس بودند.
اربوس بیشتر به تاریک ترین قسمت جهان زیرزمین ( هادس ) اشاره دارد تا به یک ایزد.
اربوس خدای تاریکی و مه است؛ یکی از خدایان اصلی و کهن؛ یکی از فرزندان خائوس. همسر او، نیکس، خواهر او نیز هست. او پدر بسیاری از ایزدان است و همچنین اسمی برای دشت های متروک دنیای زیرین و نیز فضای خالی بین دیوارها؛ جایی که او سکونت دارد. او در پیوند با نیکس، پدر همرا، پروتوجنوس ( خدایانی که قبل از به وجود آمدن کیهان وجود داشتند و معمولاً گفته می شود جسم ندارند ) روز و آیتر، روشنایی است. برخی گفته اند که جهنم به خاطر او به طور کامل تاریک بود.
گفته شده که یک بار اربوس در حال توطئه علیه خدایان بود و نقشه ای طرح می کرد تا وارد تارتاروس شود و تایتان ها را از آن جا بیرون آورد. هادس فهمید و دست توطئه گران را خواند. هادس اربوس را در تارتاروس انداخت و در همان جا زندانی کرد. بر اساس افسانه ها، از آن روز به بعد جهنم، اندکی روشن تر از قبل شد.

اِرِبوس (Erebus)
در اساطیر یونان، خدای تاریکی؛ همچنین منطقه ای در زیر زمین حد فاصل میان زمین که در بالا واقع است و هادِس که ارواح (سایه ها) از آن عبور می کردند. اربوس پسر خائوس (هاویۀ) آغازین بود و از خواهرش، نوکس (شب) صاحب سه فرزند شد؛ آیتر (جوّ اعلا)، هِمِرا (روز)، و خارون (قایقران جهان مردگان). برطبق روایات دیگر، موئیراها (الهه های سرنوشت) و اِرینی ها (خدایان خشم) نیز دختران آنان بودند.

💡 هزیود، شاعر یونانی، در کتاب تئوگونیا تصریح کرده که تاناتوس فرزند نیکس (شب) و اربوس (تاریکی) و برادر هوپنوس (خواب) است.

💡 قلهٔ عمدتاً فونولیتی کوه اربوس در نتیجهٔ یک یا دو نسل از تشکیل کاسه‌های آتشفشانی دگرگون شده که جوان‌ترین آن‌ها در اواخر دورهٔ پلیستوسن شکل گرفته‌اند پدید آمده‌است. این کوه دارای دهانه‌ٔ آتشفشانی‌ای بیضوی با عمق ۱۱۰ و عرض ۵۰۰ در ۶۰۰ متر در قلهٔ خود است و در فاصلهٔ ۱۰۰ متری از دهانهٔ داخلی آن دریاچهٔ گدازهٔ فعالی قرار دارد.

💡 وی از نخستین گروهِ صعودکننده به کوه اربوس و از تیم اول برای رسیدن به قطب مغناطیسی جنوبی زمین و تنها بازماندهٔ گروهِ دستهٔ شرق دور و از گروه اعزامی استرالیا به جنوبگان بود.

💡 خدای تاریکی و شب که اربوس نام داشت، از خائوس زاده شد، و خدای آیتر و روز از او. سپس خدای کوه‌ها و آسمان یعنی اورانوس از خدای زمین زاد و از قرین گشتن آن دو، اوکئانوس که خدای دریا بود، ولادت یافت.

💡 در پرندگان آریستوفان ابتدا آشوب، شب، اربوس و تارتاروس پدید آمدند، و از شب اروس، و از اروس و آشوب پرندگان پدید آمد.