ویتنام جنوبی

ویتنام جنوبی. [ ی ِ م ِ ج َ / ج ُ ] ( اِخ ) قسمتی از ویتنام که در جنوب مدار 17 درجه قرار دارد و پایتخت آن سایگون می باشد و سکنه آن 16067136 نفر است. دولت سایگون را ایالات متحده آمریکا و انگلستان به عنوان دولت قانونی ویتنام شناخته اند.

سابقا قسمتی از ویت نام بود که در جنوب مدار ۱۷ درجه قرار داشت و پایتخت آن سایگون و سکنه آن ۱۹۳۷٠٠٠٠ نفر بود. دولت سایگون را کشورهای متحده امریکا و انگلستان به عنوان دولت قانونی ویت نام می شناختند.

ویتنام جنوبی با نام رسمی جمهوری ویتنام ( به ویتنامی: Việt Nam Cộng hòa ) کشوری بود که بین سال های ۱۹۵۴ تا ۱۹۷۵ بر قسمتی از ویتنام که در جنوب مدار ۱۷ درجه قرار دارد حکومت می کرد. پایتخت این کشور سایگون بود.
این کشور در جریان جنگ ویتنام با دولت ویتنام شمالی و چریک های ویت کنگ و خمرهای سرخ درگیر بود و آمریکا به حمایت از ویتنام جنوبی وارد این جنگ شد. ویتنام تا جنگ جهانی دوم مستعمره فرانسه بود. پس از جنگ نیروهای کمونیستی به رهبری هوشی مینه دولتی را در شمال ویتنام به پایتختی هانوی تأسیس کردند. از سوی دیگر سیاست مداران غیرکمونیست هم در سال ۱۹۴۹ دولتی را در سایگون به رهبری امپراتور بائو دای بنیان نهادند. در سال ۱۹۵۵ بائو دای توسط نخست وزیر ویتنام از مقام خود خلع شد و کشور صاحب حکومت جمهوری شد. جنگ ویتنام از سال ۱۹۵۹ در پی قیام چریک های ویت کنگ که مورد حمایت ویتنام شمالی بودند آغاز شد و رفته رفته گسترش پیدا کرده و بر شدت آن افزوده شد. در نهایت در ۳۰ آوریل ۱۹۷۵ ارتش ویتنام شمالی سایگون را به تصرف خود درآورده و به حکومت ویتنام جنوبی پایان داد.
پس از استقلال ویتنام به دو قسمت شمالی و جنوبی تقسیم و نظام کمونیستی در شمال و نظام غیرکمونیستی در جنوب این کشور حاکم شد. در سال ۱۹۶۵ آمریکا با فرستادن نیروهایی به ویتنام جنوبی به یاری جنوبی ها برای مقابله با شمالی ها شتافت. کمکی که به جنگ مشهور ویتنام منجر شد. این جنگ ضررهای زیادی به آمریکایی ها وارد کرد و سرانجام در سال ۱۹۷۳ خاتمه یافت. در سال ۱۹۷۵ حکومت ویتنام جنوبی سرانجام سرنگون شد و در ویتنام حکومت کمونیستی برقرار شد. همزمان و مرتبط با این جنگ، جنگ های نیابتی در لائوس و کامبوج بین نیروهی آمریکایی در برابر نیروهای کمونیستی برقرار شد. در پایان، آمریکا در هر سه جبهه، جنگ داخلی لائوس، جنگ داخلی کامبوج و جنگ ویتنام شکست خورد و همهٔ این کشورها حکومت های کمونیستی پیدا کردند.
روز ۳۰ آوریل سال ۱۹۷۵ شهر سایگون، پایتخت ویتنام جنوبی به تصرف نیروهای ویتنام شمالی و چریک های ویت کنگ درآمد و ویتنام جنوبی سرنگون شد. یک هفته قبل از سقوط سایگون، نیروی هوایی و دریایی ارتش آمریکا آخرین آمریکایی ها حاضر در ویتنام جنوبی و ۷۰٬۰۰۰ ویتنامی را از سایگون خارج کردند و به بیش از ۱۰ سال حضور نظامی آمریکا در خاک ویتنام خاتمه دادند. آخرین افراد در روز ۲۹ آوریل و درست یک روز قبل از تصرف سایگون از بالای بام سفارت آمریکا سوار بر هلی کوپترها شده و فرار کردند. در پی تصرف سایگون توسط نیروهای ویتنام شمالی و چریک های ویت کنگ نام پایتخت ویتنام جنوبی به یادبود رهبر کمونیست ویتنام به هوشی مین ویل تغییر یافت. پیروزی کمونیست ها به جنگ ویتنام پایان داد. کشور ویتنام در دوران استعمار فرانسه و در جریان جنگ نخست هندوچین علیه فرانسه به دو کشور ویتنام شمالی و جنوبی تقسیم شده بود و با با بازپس گیری سایگون، این کشور وحدت خود را برای همیشه بازِیافت.

💡 ۷۵–۱۹۵۹: جنگ ویتنام. تعداد مشاوران نظامی آمریکا در ویتنام جنوبی افزایش یافت. در اوت ۱۹۶۴ در جریان ماجرای خلیج تونکن، آمریکا وارد جنگ رسمی با نیروهای ویتنام شمالی شد. تا سال ۱۹۶۹، تعداد نظامیان آمریکایی در ویتنام به ۵۴۳ هزار نفر رسید.

💡 در ۱۶ مارس ۱۹۶۸، تعداد ۳۴۷ تا ۵۰۴ شهروند غیرنظامی جمهوری ویتنام جنوبی توسط سربازان ارتش آمریکا به قتل رسیدند. اکثر قربانیان غیر نظامیان زن و کودک بودند. قبل از قتل، برخی از قربانیان مورد تجاوز، شکنجه و قطع عضو نیز قرار گرفته بودند. برخی از اجساد نیز در جریان کشتار توسط سربازان قطعه قطعه شده بودند.

💡 برخی روحانیون بودایی در دهه ۱۹۶۰ همچون تچ کوانگ دوک در ویتنام جنوبی توجه جهان غرب را نسبت به اعتراضات علیه رئیس‌جمهور نگو دین دیم به وسیله خودسوزی جلب کردند. حوادث مشابهی در اروپای شرقی همچون مورد یان پالاخ پس از حمله پیمان ورشو به چکسلواکی اتفاق افتاد. در ۱۹۷۰ یک دانشجوی زمین‌شناسی یونانی به نام کستاس جورجاکیس در ایتالیا خود را به آتش کشید تا علیه نظامی‌گری در این کشور بیان کند.