حاق

حاق. [ حاق ق ] ( ع ص، اِ ) نعت فاعلی از حق. نفس الامر. حقیقت امرو مغز آن. اصل شی ٔ: حاق واقع، حاق مسئله، حاق مطلب این است. || وسط چیزی. ( منتهی الارب ). میان چیزی. ( غیاث اللغات ): سقط علی حاق رأسه؛ آنکه با سر افتد. || جئته فی حاق الشتاء. ( منتهی الارب )؛ در بحبوحه زمستان پیش او آمدم. || حاق القفاء؛ میان پس گردن. ( مهذب الاسماء ). || حاق الجوع؛ گرسنگی صادق. || رجل حاق الرجل؛ مردی کامل در مردی. مردی مرد. || حاق الشجاع؛ مردی کامل در شجاعت. کامل در دلاوری. ( منتهی الارب ). مَردِ مرد. دلیری دلیر. و رجوع به حاقّة شود.

(قّ ) [ ع. ] (اِ. ) ۱ - واقع و حقیقت مطلب. ۲ - وسط چیزی، میان شی.

۱. وسط، میان چیزی.
۲. واقع و حقیقت مطلب، حقیقت امر، اصل شیء.
۳. کامل.

ازحق، وسط، میان چیزی، واقع وحقیقت مطلب، درون امر
( اسم ) ۱ - حقیقت شئ واقع مطلب: (( حاق مطل ازین قرار است. ) ) ۲ - وسط چیزی میان شئ.

[ویکی الکتاب] معنی حَاقَ: احاطه کرد - فرا گرفت
ریشه کلمه:
حیق (۱۰ بار)
«حاق» از مادّه «حوق» در اصل به معنای «وارد شدن و نازل شدن واصابت کردن و احاطه نمودن» است، بعضی گفته اند که اصل آن «حق» (به معنای تحقق یافتن) بوده است که «قاف» اول تبدیل به «واو» و سپس به «الف» شده است!
«حاقَ بِهِمْ» به معنای «وارد شد بر آنها» می باشد. اما بعضی مانند: «قرطبی» در ذیل آیه مورد بحث، و «فرید وجدی» در تفسیرش، به معنای احاطه کردن گرفته اند، و می توان معنای جامعی برای آن ذکر کرد، که هم وارد شدن را بگیرد و هم احاطه کردن را.
احاطه. فرا گرفتن. آل عمران را عذاب بد فرا گرفت در اقرب الموارد هست حیله بد احاطه نمی‏کند و نمی‏رسد مگر اهل آن را. راغب گوید: گفته‏اند اصل آن حقّ است قاف اوّل به یا قلب شده است. بنابراین باید معنی ثبوت و لزوم در آن ملحوظ باشد چنانکه در اقرب هست «حاقَ بِهِمُ الْاَمْرُ: لزمهم و وجب علیهم». در قرآن مجید فعل ماضی آن 9 بار و فعل مضارعش یک بار آمده و همه با باء متعدی شده است و افعال ماضی همه درباره عذابهائی است که منکرین انبیاء را محو نابود کرد و در گرفتاری موقّتی به کار نرفته است و شاید مراد از احاطه در «لا یحیق المکر السّی‏ءِ» هم احاطه همیشگی باشد که با معنی ثبوت و لزوم مناسب است.

واقع و حقیقت مطلب.
وسط چیزی، میان شی.

💡 شیخ ابوسحاق سلطان جهان دارای دهر خسرو گیتی ستان جمشید افریدون شعار

💡 بر مرقد بسحاق کن گذر ربزهٔ هنر از خاک او بچین

💡 در سال ۱۴۰۲_۱۴۰۳ اسحاق در استان خود ماندنی شد و به تیم فولاد هرمزگان پیوست.

💡 نه عشق و وصل لذیذند بی عتاب فراق نه مهر و ماه عزیزند، بی محاق و غروب

💡 اسحاق بن یحیی (عربی: إسحاق بن يحيى بن معاذ؛ ۷۸۶–۸۵۱) فرمانروای مصر در دوران خلافت عباسی بود.