تماثیل

تماثیل. [ ت َ ] ( ع اِ ) ج ِ تمثال. ( ترجمان جرجانی ترتیب عادل بن علی ) ( منتهی الارب ) ( ناظم الاطباء ) ( از اقرب الموارد ). || تصاویر و اصنام. ( غیاث اللغات ) ( آنندراج ):
ز بهر آن بت، بتخانه ای بنا کردند
به صدهزار تماثیل و صدهزار صور.فرخی.نقش و تماثیل برانگیختند
از دل خاک و دو رخ کوهسار.منوچهری.و آنجا ( غار ابراهیم به بیت المقدس ) عجایب بسیار است که دیوان کرده اند از بهر سلیمان علیه السلام،از محرابها و تماثیلها و چیزهای شگفت. ( مجمل التواریخ و القصص ).
پدید کرد تصاویر مانی، ابر وزمین
برآورید تماثیل آزر، آتش و آب.سنائی.من از غصه رنجور و از خواب مست
که ناگه تماثیل برداشت دست.سعدی ( بوستان ).- تماثیل شطرنج؛ مهره های آن: و یجلب من کشمیر بلور اما قطاع غیر منحوته و اما منحوت منها اوان و اقداح و تماثیل الشطرنج و کلاب النرد. ( الجماهر بیرونی، یادداشت به خط مرحوم دهخدا ).
|| بمعنی فرمانهای پادشاهی نیز آمده. ( غیاث اللغات ) ( آنندراج ).
|| ( اِخ ) نام کواکب صورت شمالی موسوم به جاثی علی رکبتیه است. ( مفاتیح، یادداشت ایضاً ).

(تَ ) [ ع. ] (اِ. ) جِ تمثال. ۱ - نگارها. ۲ - مجسمه ها، پیکرها.

= تمثال

صورتها، مجسمه ها، جمع تمثال
( اسم ) جمع تمثال. ۱ - صورتها نگارها.۲ - مجسمه ها پیکرها تندیسها.

[ویکی الکتاب] معنی تَمَاثِیلَ: چیزهایی که صورتگری شده باشند
معنی مِحْرَابَ: محراب (محراب مسجد را بقول بعضی از این جهت محراب خواندهاند که آنجا جای حرب و ستیز نمودن با دشمن و با هوای نفس است و بعض دیگر گفتهاند: بدین جهت محراب خوانده شده که انسان جا دارد که در آنجا حریب یعنی بریده از کارهای دنیا و پراکندگی خاطر باشد. بعضی دیگ...
ریشه کلمه:
مثل (۱۶۹ بار)

جِ تمثال.
نگارها.
مجسمه‌ها، پیکرها.

💡 تماثیل بتان بنهاده بر طاق چو در دیر از حواریون هیاکل

💡 قوله: وَ أُوتِینا مِنْ کُلِّ شَیْ‌ءٍ ای اعطینا من کلّ شی‌ء الملک و النبوّة و الکتاب و الرّیاح و التسخیر الجنّ و الشّیاطین و منطق الطّیر و الدّواب و محاریب و تماثیل و جفان کالجوابی و عین القطر و عین الصّفر و انواع الخیر. و قیل معناه و اوتینا من کلّ شی‌ء یحتاج الیه الملوک. و قیل: من کل شی‌ء یؤتی الانبیاء «انّ هذا». ای الّذی اعطینا لَهُوَ الْفَضْلُ الْمُبِینُ البیّن.

💡 «وَ الشَّیاطِینَ» ای سخّرنا له الشیاطین، «کُلَّ بَنَّاءٍ» یبنون له ما یشاء من محاریب و تماثیل «وَ غَوَّاصٍ» یستخرجون اللّؤلؤ من البحر، و هو اوّل من استخرج له اللّؤلؤ من البحر.

💡 امیر المؤمنین علی (ع) بقومی بگذشت که شطرنج میباختند، بانگ بر ایشان زد و گفت: «ما هذا التماثیل التی انتم لها عاکفون؟»

💡 و سئل ابو بکر الصدیق عن الشطرنج، فنهاه و کرهه و شدد فیه. و سئل عمر بن الخطاب عن الشطرنج، فقال: و أی شی‌ء هو؟ فوصفوا له، فقال: «هو القمار بعینه». و سئل عثمان بن عفان عنه، فقال: «هذا من عمل الجاهلیة حرام علی المسلمین». و سئل علی بن ابی طالب (ع) عنه، فقال: «هو التماثیل و الأباطیل، و هو عمل الجاهلیة، و هو حرام حرمها اللَّه و رسوله».

💡 دل بود مصر و تماثیل حضوری در وی یوسفان ملکوتی تنک پیرهنان