ینابیع

ینابیع. [ ی َ ] ( ع اِ ) ج ِینبوع. ( از منتهی الارب ) ( ناظم الاطباء ) ( دهار ) ( ترجمان القرآن جرجانی ص 108 ). چشمه بزرگ آب. ( آنندراج ): ینابیع را یبوست ظاهر شد و مرابیع را خشکی غالب آمد. ( سندبادنامه ص 122 ). و رجوع به ینبوع شود.
- ینابیعالحکم ( ینابیع حکم )؛ چشمه های علوم.چشمه های دانش و حکمت: مرا بیع کرم و ینابیع حکم و مصابیح ظلم و مجاریح امم بودند. ( ترجمه تاریخ یمینی ص 282 ).
آن ینابیعالحکم همچون فرات
از دهان او روان از بی جهات.مولوی.

(یَ بِ ) [ ع. ] (اِ. ) جِ ینبوع، چشمه ها.

= ینبوع

جمع ینبوع
(اسم ) جمع ینبوع

[ویکی الکتاب] معنی یَنَابِیعَ: چشمه ها (کلمه ینابیع جمع ینبوع است، و آن جایی است که آب از آن میجوشد)
معنی سَلَکَهُ: آن را داخل کرد (در عبارت "فَسَلَکَهُ یَنَابِیعَ فِی ﭐلْأَرْضِ "یعنی آن (آب) را به صورت چشمه هایی در زمین درآورد)
ریشه کلمه:
نبع (۲ بار)
«یَنَابِیْع» جمع «ینبوع» از مادّه «نبع» به معنای جوشش آب از زمین است.
جوشیدن آب از چشمه. «نَبَعَ الْماءُنَبْعاً: خَرَجَ مِنَ الْعَیْنِ» ینبوع را هم چشمه و هم جدول پر آب گفته‏اند چنانکه در قاموس و اقرب آمده ولی در صحاح و مجمع فقط عین الماء فرموده‏اند جمع آن ینابیع است.. گفتند: بتو ایمان نیاوریم تا به مادر زمین چشمه‏ای جاری کنی.. آیا ندانستی که خدا از آسمان آب نازل کرد و آنرا چشمه هایی وارد نمود و سپس بوسیله آن کشت رنگارنگ را می‏رویاند. اگر منظور از «ینابیع» فقط چشمه‏ها و چاه‏ها باشد منظور آن است که از آسمان نازل گردید و در زمین فرورفت و بوسیله قنات و چاه کندن در دسترس مردم قرار گرفت ولی ظاهرا منظور هر منبع آب است اعم از رودخانه‏ها و قنوات و غیره چنانکه در مجمع فرموده نظیر. این لفظ دوبار بیشتر در قران مجید نیامده است.

جِ ینبوع؛ چشمه‌ها.

💡 عجب مدار گر از رحشۀ جبین مبینش عوض گرفت ینابیع چشمۀ حیوان

💡 آن دست نیست، چیست؟ینابیع روزست وان کلک نیست، چیست؟کلید مقالقست

💡 کجا رسند ینابیع حکمتم به زبان که من به خاک سر چشمه دل انبارم

💡 و گفت: با تیغ انکار هرچه اسم و رسم بدان رسد سر بر نداری و ساحت دل را از هر چه معلول و معلوم است خالی نگردانی و ینابیع حکمت از قعر دل تو به ظهور نیاید.

💡 قال النبی صلی‌الله علیه و سلم «من اخلص لله اربعین صباحا ظهرت ینابیع الحکمه من قلبه علی لسانه».

💡 آن ینابیع الحکم هم‌چون فرات از دهان او دوان از بی‌جهات