کتانجک

{kelp} [اقیانوس شناسی] نوعی جلبک بزرگ قهوه ای که در مناطق معتدل و سرد رشد می کند

کتانجک، کِلپ ( به انگلیسی: Kelp ) یا اشنه دریایی نوعی جلبک بزرگ است. برخلاف ظاهر گیاهی اش کتانجک را جزء گیاهان طبقه بندی نمی کنند بلکه آن را در گروه آغازیان ( Protista ) به شمار می آورند.
کتانجک ها از ردهٔ قهوه ای جُلبکان و شاخه ناجورتاژکان هستند. این گیاه در غرب، معمولاً در خطوط ساحلی اسکاتلند غربی، نروژ و سواحل اقیانوس اطلس در آمریکای شمالی پیدا می شود.
گیاه اشنهٔ دریایی که بوی تندی دارد، به شکل بادبزن و دارای بافت نازک چرمی شکل می باشد. ساقه های برگی بادوام این گیاه به رنگ های زرد و سبز مایل به قهوه ای هستند و طول آنها به یک متر می رسد و ساقهٔ اصلی گیاه توسط یک بادکش گرد به صخره می چسبند. سرتاسر ساقه های برگی، را رگبرگ های برجسته ای با کیسه های هوایی زوجی پوشانیده اند. در نوک موجدار ساقه های برگی؛ یعنی محل که ساقه برگی تقسیم می شود، حفره های کروی شکلی وجود دارد که از لعاب لزج شفافی پر شده اند.
کتانجک نه تنها یک سبزی خوراکی دریایی سنتی و همچنین یک کود است، دارای خواص دارویی نیز می باشد. اشنهٔ دریایی، منبع ید می باشد که مادهٔ معدنی پرارزشی به حساب می آید؛ زیرا غده تیروئید بدان نیاز دارد. متخصصان طب گیاهی. کمپرس اشنهٔ دریایی را برای تسکین درد روماتیسمی مفاصل متورم تجویز می کنند.
به خاطر وجود ید و خاصیت غنی آن، کتانجک در بسیاری از سرزمین ها به عنوان دارویی برای پیشگیری از گواتر شناخته شده است. با این همه برخی پژوهشگران دریافته اند که این گیاه می تواند در متعادل کردن یا بازگرداندن غدهٔ متورم پروستات به حالت عادی و نیز برخی اختلال های خاص مردانهٔ دیگر، نقش مهمی ایفا کند. در واقع عملکرد کتانجک بر روی پروستات، در قالب تقویت مواد غذایی مورد نیاز این عضو و میزان گردش خون در بافت های آن است.
اشنه دریایی مانند دیگر جلبک ها سرشار از مواد معدنی و الیاف است و خاصیت ژل گونه آن سبب شد تا از کتانجک در فراورده ای آرایشی و به عنوان ویتامین و خوراک دام هم استفاده شود.
کتانجک در ژاپن به عنوان سالاد استفاده می شود. در حال حاضر در صنعت کشت کتانجک، چین پیشرو است. این کشور در سال ۲۰۱۵ میلادی بیش از هفت میلیون تن کتانجک تولید کرد.
کتانجک ظرفیت آن را دارد که اسیدیته اقیانوس ها را به شدت کاهش دهد. این گیاه به طور طبیعی در آب های سرد می روید و نیاز به کود ندارد. اشنه دریایی دی اکسید کربن زیادی را نیز جذب می کند که برای کاستن از اثرات تغییر آب وهوایی مهم است.

💡 جلبک‌های قهوه‌ای نیز پر سلولی هستند و در دریاها زندگی می‌کنند. کتانجک که بزرگ‌ترین آغازی پرسلولی است و طول آن به به چند متر هم می‌رسد، از نوع جلبک قهوه‌ای است. چرخه زندگی همه جلبک‌های قهوه‌ای دارای تناوب نسل است.