این کلمه کوتاه شدهی شاهنشاه است و به معنای «شاه بزرگ» یا «برترین شاه» است، یعنی پادشاهی که قدرت و فرمانرواییاش بر سایر پادشاهان و قلمروهایشان برتری دارد. این لقب به حکومتی عالی و سلطنتی اشاره دارد که قدرت و اختیارش بر همه فرمانروایان دیگر برتری دارد و مقامش بالاتر از سایر پادشاهان است. در ایران باستان، شاهنشاه نماد اقتدار و یکپارچگی کشور بود و همه سرزمینهای تحت سلطهاش موظف به اطاعت از او بودند. این عنوان در دورههای مختلف تاریخی مانند هخامنشیان، ساسانیان و حتی در دوران مدرن برای نشان دادن مقام پادشاهی مورد استفاده قرار میگرفت. همچنین، شاهنشا نشاندهنده قدرت نظامی، سیاسی و فرهنگی حکومت است و گاهی در متون ادبی و تاریخی برای تمجید از بزرگی و عظمت پادشاه به کار میرود. در معنای استعاری، این کلمه میتواند نماد اقتدار، نظم و تسلط مطلق باشد. خلاصه اینکه، «شاهنشا» صفت و لقب شاهی است که مقامش فراتر از همه پادشاهان دیگر قرار دارد و اقتدارش جهانی یا گسترده است.
شاهنشا
لغت نامه دهخدا
شاهنشا. [ هََ ] ( اِ مرکب ) مخفف شاهنشاه و شاهان شاه. رجوع به شاهنشاه شود.
ویکی واژه
شا٬ پادشا صورتهای دیگر این منصب هستند و تفاوتی که شاهنشا با واژههای همسان دارد به معنی شاه شاهان است. شاهشاهان لقب برخی شاهان ایرانی بوده و در واقع هر شاهی را شاهنشاه نمیگفتند. جالب است بدانید که داریوشبزرگ در کتیبه گنجنامه همدان خویش را شاهنشاه مینامد چون حداقل ۳۰ شاه کوچک و بزرگ تحت فرمان وی بودند.
جمله سازی با شاهنشا
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 لطف شاهنشاه جان بیوطن چون اثر کردست اندر کل تن
💡 به آیین غلامان راه برداشت پی شبدیز شاهنشاه برداشت
💡 حبّذا شهباز شاهنشاه چون پروا کند چرخ دیگر از همایون پر خود برپا کند
💡 چو شاهنشاه بشنید این سخن زو سخنهای به هم آورده نیکو
💡 چون خطت طغرای شاهنشاه یافت از فنا خط گردد عالم بر کشید