اولتیماتوم. [ ت ُ ] ( فرانسوی، اِ ) اتمام حجت. کلام آخر. شرایط حتمی و قطعی تغییرناپذیر. در حقوق بین المللی شرایط قطعی و نهایی که دولتی برای قبول یا رد فوری بدولت دیگر تسلیم میکند چون امتناع از قبول شرایط ممکن است منجر به جنگ یا اقدامات خصمانه شود. اولتیماتوم را میتوان اعلان مشروط جنگ تلقی کرد. اولتیماتوم همیشه کتبی است. دولتهای شرکت کننده در دومین کنفرانس لاهه ( 1907 م. ) توافق کردند که بدون اخطار قبلی دست به عملیات خصمانه نزنند و باین ترتیب امروزه تسلیم اولتیماتوم از مراسمی است که قبل از آغاز جنگ باید به عمل آید. از معروفترین اولتیماتومها که علت مستقیم جنگ جهانی اول بود، اولتیماتوم 23 ژوئیه 1914م. اطریش به صربستان بود. هیتلر نیز درسالهای پیش از جنگ دوم جهانی چند اولتیماتوم به چکوسلواکی و لهستان تسلیم کرد. ( دایرةالمعارف فارسی ).
( اُ تُ ) [ فر. ] (اِ. ) آخرین شرطی که از طرف یک دولت (به طور تهدیدآمیز ) به دولت دیگر ابلاغ شود، و در صورت عدم قبول طرف مقابل، قطع رابطة دو دولت و یا جنگ آغاز گردد، اتمام حجت، زنهاره (فره ).
۱. آخرین شرط، اتمام حجت.
۲. (حقوق ) آخرین پیشنهاد قطعی که دولتی به دولت دیگر می دهد و قبول نکردن آن موجب قطع روابط دو دولت یا وقوع جنگ می شود.
( اسم ) شرایط قطعی که از طرف یک دولت بدولت دیگر تحمیل شود و در صورت عدم قبول طرف جنگ آغاز گردد اتمام حجت.
اولتیماتوم (بازی). اولتیماتوم یکی از بازی های مورد علاقه نظریه پردازان بازی های رفتاری است که به مثابه یک آزمایش برای مطالعه رفتار انسان ها مورد استفاده قرار می گیرد. این بازی یک مثال از بازی های دونفرهٔ نوبتی است که در نظریه بازی ها بررسی می شود. در این بازی به نفر اول میزانی پول داده می شود، او پیشنهاد می دهد این پول را چگونه بین خودش و نفر دوم تقسیم کنید. نفر دوم تصمیم می گیرد که این تقسیم بندی را قبول دارد یا نه. اگر قبول کند پول بینشان به نسبتی که نفر اول پیشنهاد داده تقسیم می شود. در غیر این صورت به هر دو هیچ پولی نمی رسد.
چارچوب کلی این بازی این است که تیم تحقیق به شرکت کننده اول مقداری پول ( مثلاً یکصد دلار ) می دهد و از او می خواهد که مقداری از آن را به شرکت کننده دوم ( فردی کاملاً غریبه با شرکت کننده اول ) بدهد و مابقی را برای خودش بردارد. اگر شرکت کننده دوم مبلغ پیشنهادی شرکت کننده اول را بپذیرد، هر دو شرکت کننده پول را برای خود برمی دارند اما اگر نپذیرد، هر دو نفر باید پول را به تیم تحقیق برگردانند.
از اینجا به نفر اول «پیشنهاد دهنده» و به نفر دوم «بررسی کننده» می گوییم. فرم نوبتی بازی به این صورت تعریف می شود:
• به پیشنهاد دهنده ۱ واحد پول داده می شود.
• پیشنهاد دهنده p ∈ {\displaystyle p\in } انتخاب می کند که پارامتر پیشنهادی او برای تقسیم پول است، که در صورت قبول 1 − p {\displaystyle 1 - p} واحد به پیشنهاد دهنده و p {\displaystyle p} واحد به بررسی کننده پول می رسد.
• بررسی کننده پیشنهاد را بررسی می کند، اگر پیشنهاد را بپذیرد پول به نسبتی که در پیشنهاد آمده بینشان تقسیم می شود، در غیر این صورت به هیچ کدام پولی نمی رسد.
در بازی نوبتی، اگر فرض کنیم کم ترین مقدار مثبتی مانند x وجود دارد که پول موجود کمتر از آن تقسیم نمی شود، بازی یک تعادل کامل زیربازی خواهد داشت. اگر پیشنهاد دهنده p = x را به عنوان پارامتر تقسیم انتخاب کند، نفر دوم بین مقدار مثبت x در حالت پذیرفتن و 0 در حالت رد کردن x را ترجیح می دهد، همان طور که در مثل فارسی داریم: «کاچی به از هیچی». با فرض گرفتن این رفتار بررسی کننده، پیشنهاد دهنده برای بیشینه کردن سود خودش پارامتر تقسیم را برابر x قرار می دهد. این شیوهٔ بازی کردن تعادل کامل زیربازی در این بازی است.
اولتیماتوم (فیلم ۱۹۳۸). «التیماتوم» ( انگلیسی: Ultimatum ) فیلمی در ژانر جاسوسی و درام به کارگردانی روبرت وینه و روبرت زیودماک است که در سال ۱۹۳۸ منتشر شد. از بازیگران آن می توان به اریش فن اشتروهم و لیلا کدرووا اشاره کرد.
آخرین شرطی که از طرف یک دولت (به طور تهدیدآمیز)
ultimatum
💡 چندی بعد در پی اولتیماتوم روسها و انحلال مجلس دوم (۱۳۳۰ه. ق/ ۱۹۱۲م)، نسیم شمال مجدداً تعطیل شد و اشرفالدین بار دیگر ناگزیر از ترک رشت شد. ظاهراً فشار مأموران تزاری و کنسول روس در خروج او از رشت بیتأثیر نبودهاست. پس از آن، روسها چاپخانهٔ عروةالوثقی را که نسیم شمال در آن چاپ میشد، ویران کردند. از این هنگام تا انتشار مجدد نسیم شمال در تهران، از زندگی او آگاهی چندانی در دست نیست.
💡 کارگران در روز شنبه ۲۴ آذر برای روز سی و ششم دست به برپایی اعتصاب سراسری زدند. آنها پیش از آن به مسئولین شرکتی و دولتی تا همین روز اولتیماتوم داده بودند تا مشکلات آنها را حل کنند. کریم سیاحی یکی از نمایندگان کارگران روز شنبه در جمع همکارانش سخنرانی کرد. او از «از اهمیت اتحاد کارگران برای تحقق خواسته هایشان» سخن گفت.
💡 در یک بازی پویا مجموعه راهبرد شامل قوانین ممکن است که یک بازیکن میتواند به یک ربات یا یک عامل نرمافزاری بدهد تا بفهمد که چطور بازی کند. برای مثال در بازی اولتیماتوم، مجموعه راهبرد برای بازیکن دوم شامل همه قوانین ممکن است که برای آنها پیشنهاد میشود فرد بپذیرد یا رد کند.
💡 کارگران در روز شنبه ۲۴ آذر برای روز سی و ششم دست به برپایی اعتصاب سراسری زدند. آنها پیش از آن به مسئولان شرکتی و دولتی تا همین روز اولتیماتوم داده بودند تا مشکلات آنها را حل کنند. کریم سیاحی یکی از نمایندگان کارگران روز شنبه در جمع همکارانش سخنرانی کرد. او از «از اهمیت اتحاد کارگران برای تحقق خواستههایشان» سخن گفت.
💡 شیخ ابراهیم در دورهٔ دوم مجلس از تبریز به نمایندگی انتخاب شد. در این دوره برخلاف رأی شعبهٔ پارلمانی فرقهٔ دموکرات که خود نیز عضو آن بود، رأی به قبول اولتیماتوم روسیه ضد ایران داد. با پایان این دوره، رئیس مدرسهٔ ثروت در تهران شد.