توندرا

{tundra} [مهندسی منابع طبیعی- محیط زیست و جنگل] پوششی گیاهی که در بین جنگل های شمالی و مناطق پوشیده از برف و یخ دائمی شمالگانی گسترش یافته است متـ. سرددشت

سرددشت یا توندرا ( Tundra ) در جغرافیا به مناطق بدون درخت و درختچه ای گفته می شود که در مجاورت یک منطقه قطبی قرار دارد. پوشش گیاهی این مناطق از علف ها، خزه ها و گلسنگ ها و بوته های کوچک تشکیل شده است. بیوم توندرا نواحی وسیعی از مناطق قطبی را اشغال کرده و حدود ۲۰ درصد سطح خشکی های زمین را می پوشاند.
زیست بوم توندرا سردترین زیست بوم کره زمین است. این زیست بوم همچنین بسیار بزرگ است. توندرا حدود یک پنجم سطح روی زمین را پوشانده است. توندرا بیشتر در شمالگان زمین و بالای کوه ها یافت می شود، جایی که آب و هوا سرد و بادخیز است و بارندگی کم. بیشتر توندراها پیرامون مدار قطبی شمال قرار دارند اما در جنوبگان و سایر محیط های سرد، مناطقی وجود دارد که می توان آن ها را به عنوان بخشی از زیست بوم توندرا توصیف کرد.
زمین های توندرا در بیشتر سال پوشیده از برف است، اما تابستان رویش گل های وحشی را به همراه دارد. در این سرددشت ها، بزهای کوهی، گوسفند، مارموت ها و پرندگان کوهستانی زندگی می کنند و از گیاهان و حشرات پست تر تغذیه می کنند. برخی گیاهان مقاوم مانند گیاهان بالشتکی در مناطق کوهستانی با رشد بین فرورفتگی های سنگی زنده می مانند، جایی که هوا گرمتر است و از باد در امان هستند.
در توندرا میانگین دمای گرم ترین ماه میان صفر و ده درجه بالای صفر می باشد و زمستان آن خیلی طولانی و سرد و تابستان خیلی کوتاه است. در توندرا در هر موقع از سال ممکن است سرما بروز کند. زیر خاک همیشه یخ بسته است و زمین در تابستان به شکل باتلاق در می آید. میزان بارندگی در سرددشت ها کمتر از ۲۵۰ میلی متر است. توندراها در روسیه، ایسلند، کانادا، آلاسکا و جزایر کرگولن یافت می شوند.
واژه توندرا از زبان سامی کیلدین، زبانی نزدیک به فنلاندی که در شبه جزیره کولا روسیه صحبت می شود گرفته شده و به معنی «دشت بی درخت» است. در جنوب ناحیه توندرا، ناحیه ای جغرافیایی به نام تایگا و در جنوب آن استپها قرار گرفته اند.
دماهای پایین و فصل های رشد کوتاه مانع رشد درختان در توندرا می شود. سه گونه از نواحی در سرددشت ها تعریف می شود: سرددشت شمالگانی، سرددشت کوهستانی و سرددشت جنوبگانی. میزان دخالت انسان در توندرا و نواحی قطبی بسیار کم است، زیرا به دلیل شرایط نامساعد آب و هوایی، جمعیت کمی در این نواحی زندگی می کنند.

تونْدْرا (tundra)
تونْدْرا
ناحیه ای در عرض جغرافیایی بالا. به سبب یخبندان دایم۱، فاقد درخت است. گیاهان آن عبارت اند از علف ها، خزه ها، جگن ها، و خلنگ. توندرا به شکل کمربندی پیوسته بخش شمالی اروپا، آسیا و امریکای شمالی را دربرگرفته است. از این اصطلاح برای توصیف اوضاع مشابه در ارتفاعات بالا نیز استفاده می کنند. این اصطلاح ابتدا برای توصیف توپوگرافی۲ بخشی از شمال روسیه به کار رفت، امّا اکنون برای توصیف همۀ نواحی مشابه نیز به کار می رود.permafrosttopography

پوششی گیاهی که در بین جنگل‌های شمالی و مناطق پوشیده از برف و یخ دائمی شمالگانی گسترش یافته است

💡 در شمال آلاسکا جلگه‌هایی وجود دارند که به اقیانوس منجمد شمالی می‌پیوندند. خاک این جلگه‌ها یخ زده است و در آن درخت نمی‌روید. در اصطلاح جغرافیا به آن توندرا گفته می‌شود. آلاسکا به تنهایی سه قله مرتفع قاره آمریکای شمالی، دنالی (واقع در پارک ملی و منطقه حفاظت‌شده دنالی)، کوه لوگان، و کوه سنت الیاس (واقع در پارک و منطقه حفاظت شده ملی رنگل–سن الیاس) را در خود جا داده است.

💡 شیوه تغذیه آن شامل یک حرکت پهلو به پهلو جانبی است که پرنده با سر افتاده به جلو گام بر می‌دارد. این گونه در ماه ژوئن تا ژوئیه در مناطق ساحلی در توندرا آشیانه می‌سازد و مکان‌هایی را با چمن نزدیک به برکه‌ها و دریاچه‌های آب شیرین انتخاب می‌کند. آبچلیک نوک‌قاشقی از خزه در توندراها و همچنین گونه‌های جانوری کوچک‌تر مانند پشه، مگس، سوسک و عنکبوت تغذیه می‌کنند. آن‌ها در زمان‌های خاص، از مهره‌داران دریایی مانند میگو و کرم نیز تغذیه می‌نمایند.