موسی بن علی حرفوشی
موسی بن علی حرفوشی از شخصیتهای برجسته خاندان آل حرفوش در تاریخ منطقه بعلبک به شمار میرود که این خاندان از خاندانهای حکومتگر شیعی در ناحیه بعلبک بودهاند. خاندان آل حرفوش از اواخر دوره ممالیک، یعنی حدود قرن دهم هجری، تا نیمه دوم قرن سیزدهم هجری در این منطقه دارای نفوذ و حکومت بودهاند و نقش مهمی در ساختار سیاسی آن زمان ایفا کردهاند. موسی بن علی پس از پدر خود، علی بن موسی حرفوشی، به قدرت رسید و در فاصله زمانی حدود ۹۹۹ تا ۱۰۱۶ هجری قمری زمام امور بعلبک را در دست گرفت. دوران حکومت او با تحولات سیاسی منطقهای همراه بود و در این دوره، رقابتها و اتحادهای سیاسی میان امیران محلی و والیان عثمانی یا ممالیک سابق اهمیت ویژهای داشت. در همین چارچوب، موسی بن علی حرفوشی با فخرالدین معن، امیر بیروت، در برابر والیان دمشق اتحاد سیاسی برقرار کرد که نشاندهنده پیچیدگی روابط قدرت در آن دوره است. این اتحادها بیشتر با هدف مقابله با نفوذ حکومتهای مرکزی و حفظ استقلال نسبی مناطق محلی شکل میگرفت. خاندان آل حرفوش به عنوان یک خاندان شیعی محلی، جایگاه خاصی در ساختار اجتماعی و مذهبی بعلبک داشتند و نقش آنان تنها محدود به قدرت سیاسی نبود. موسی بن علی در ادامه سیاستهای خانوادگی خود تلاش کرد موقعیت این خاندان را در منطقه تثبیت کند و نفوذ آنان را گسترش دهد. منابع تاریخی از او به عنوان یکی از حاکمان این سلسله یاد میکنند که در دورهای پرتلاطم بر بعلبک حکومت داشته است. بنابراین، موسی بن علی حرفوشی را میتوان یکی از امیران محلی خاندان آل حرفوش دانست که در تاریخ سیاسی بعلبک نقش مهمی در اواخر قرن دهم و اوایل قرن یازدهم هجری ایفا کرده است.
دانشنامه اسلامی
[ویکی فقه] موسی بن علی حرفوشی پسر علی بن موسی حرفوشی از شخصیت های خاندان آل حرفوش می باشد؛ آل حَرفوش، خاندان حکومتگر شیعی در بَعْلَبَک بودند. حکومت این خاندان از اواخر عصر ممالیک (سده دهم) تا نیمه دوم سده سیزدهم ادامه داشت.
پس از علی بن موسی حرفوشی پسرش، موسی بن علی (حک: ۹۹۹ـ۱۰۱۶)، حاکم بعلبک شد و با فخرالدین مَعنی، امیر بیروت، بر ضد والیان دمشق متحد گردید.
عیسی اسکندر معلوف، تاریخ الأمیر فخرالدین المعنی الثانی، ج۱، ص۶۴ـ۶۷، بیروت ۱۹۶۶.
۱. ↑ بطرس بستانی، کتاب دائرةالمعارف: قاموس عام لکل فن و مطلب، ذیل مادّه، بیروت ۱۸۷۶ـ ۱۹۰۰، چاپ افست. ۲. ↑ سید محسن امین، أعیان الشیعة، ج ۶، ص ۲۳۰.
دانشنامه جهان اسلام، بنیاد دائرة المعارف اسلامی، برگرفته از مقاله «حرفوشیان »، شماره۶۰۲۷.
...