واژه «تَملِئه» از ریشه عربی «مَلَأَ» گرفته شده و در متون لغوی به معنای پر کردن و انباشتن چیزی به کار میرود. این واژه زمانی استفاده میشود که ظرفی، محلی یا فضایی از چیزی پر شود و دیگر ظرفیت خالی در آن باقی نماند. در کاربردهای قدیم، «تملئه» علاوه بر معنای پر کردن، به معنای آلوده یا آغشته شدن نیز آمده است، مانند زمانی که لباس یا بدن انسان به گل، خون یا مواد دیگر آغشته میشود و حالت پوشیدگی یا پرشدگی پیدا میکند. این مفهوم نشان میدهد که واژه تنها محدود به پر شدن فیزیکی نیست، بلکه هر نوع پوشیده شدن سطحی را نیز در بر میگیرد. در برخی متون لغوی، «تملئه» معنای دیگری نیز دارد و آن به سخت کشیدن یا کشیدن محکم کمان اشاره میکند، به گونهای که کمان به نهایت توان خود رسانده شود. این کاربرد نشاندهنده شدت و فشار در عمل کشیدن است و نوعی حرکت همراه با قدرت و استحکام را بیان میکند. بنابراین واژه «تملئه» در زبان عربی دارای چند لایه معنایی است که هم پر شدن، هم آغشته شدن و هم کشش شدید را شامل میشود. این تنوع معنایی نشان میدهد که واژه در متون قدیمی بسته به زمینه جمله میتوانسته کاربردهای متفاوتی داشته باشد. در مجموع، «تملئه» مفهومی مرتبط با پر شدن یا تحت فشار قرار گرفتن چیزی را بیان میکند که میتواند در اشیاء، بدن یا ابزارهایی مانند کمان دیده شود.
تملئه
لغت نامه دهخدا
( تملئة ) تملئة. [ ت َ ل ِ ءَ ] ( ع مص ) پرکردن. ( آنندراج ) ( ناظم الاطباء ) ( از اقرب الموارد ). و فی الاساس: و سمعتهم یقولون فلان ملاثیابی اذا رشش علیه طیناً او دماً او غیرهما. ( اقرب الموارد ). || سخت کشیدن کمان را. ( آنندراج ) ( ناظم الاطباء ).
