بکیره

واژه «بکیره» در زبان فارسی و عربی به معنای «نوبر»، «نخستین محصول» یا «میوه‌ای که زودتر از دیگر محصولات به بار می‌نشیند» به کار می‌رود. این واژه معمولاً برای توصیف محصولی استفاده می‌شود که پیش از موعد معمول برداشت شده و از نظر زمانی نخستین نمونه از یک محصول به شمار می‌آید. به همین دلیل، بکیره با مفاهیمی مانند تازگی، پیش‌رس بودن و نوظهوری ارتباط نزدیک دارد. در کاربردهای سنتی، این واژه به‌ویژه درباره برخی میوه‌ها و محصولات کشاورزی به کار می‌رفت که زودتر از فصل اصلی به دست می‌آمدند و ارزش و توجه بیشتری داشتند. از این رو، بکیره تنها به یک میوه خاص اشاره نمی‌کند، بلکه می‌تواند هر محصول زودرس و نوبرانه‌ای را در بر گیرد. در برخی متون، این واژه برای خرمای زودرس نیز به کار رفته است و بر ویژگی پیش از موعد رسیدن آن تأکید دارد. مفهوم اصلی این کلمه بر «نخستین بودن» و «پیشگام بودن در زمان ظهور» استوار است. از نظر معنایی، بکیره به واژه‌هایی مانند نوبر، محصول نخستین، میوه زودرس و فرآورده پیش‌رس نزدیک است. این واژه امروزه در زبان روزمره کمتر استفاده می‌شود، اما در متون کهن و فرهنگ‌های لغت همچنان دیده می‌شود. بنابراین، این کلمه به محصول یا میوه‌ای گفته می‌شود که زودتر از زمان معمول به بار آمده و به عنوان نخستین و تازه‌ترین محصول یک فصل یا دوره شناخته می‌شود.

لغت نامه دهخدا

بکیره. [ ب َرَ ] ( ع اِ ) نوباوه. نوبر. باکوره. || خرمابن زودرس. ( منتهی الارب ) ( ناظم الاطباء ) ( آنندراج ).