استفهام استرشادی

[ویکی فقه] پرسش به انگیزه تصحیح فهم و طلب آگاهی را استفهام استرشادی گویند.
«استفهام استرشادی» از اقسام استفهام مجازی شمرده شده است. « استرشاد » یعنی طلب آگاهی و راهنمایی.استفهام استرشادی جایی می آید که مقصود سؤال کننده طلب رشد و آگاهی از مخاطب است؛ مانند: (... اتجعل فیها من یفسد فیها ویسفک الدماء...)؛ « ( فرشتگان ) گفتند آیا در آن کسی را می گماری که در آن فساد انگیزد و خونها بریزد». در این آیه، سؤال فرشتگان در واقع برای آگاهی از فلسفه خلقت انسان است.

💡 پس از همين جا معلوم مى شود كه مرادشان از اين استفهام اين بوده كه رسالت با غذاخوردن و راه رفتن در بين مردم و كاسبى كردن براى معاش نمى سازد، چون رسالتاتصالى است غيبى، و اتصال به غيب با علاقه مندى و ارتباط با ماديات جمع نمى شود،و جز براى ملائكه دست نمى دهد، لذا قرآن در جاى ديگرى از آنان حكايت كرده كه گفتند:(اگر خدا براستى رسالتى داشت، ملائكه رانازل مى كرد) و يا عباراتى ديگر نظير آن.

💡 در ايـنجا فورا يك علامت استفهام بزرگ در فكر هر شنونده اى ترسيم مى شود كه اين نابرابرى ميان گناه و مجازات چگونه در كار خدا ممكن است ؟ چگونه مى توان پذيرفت كهانـسـان تـمـام عـمـر خـود را كـه حـداكـثـر 80 يـا 100سـال بـوده كـار خـوب يـا بـد كـرده اسـت ولى مـليـونـهـا مـليـونسال و بيشتر - پاداش و كيفر ببيند؟!.

💡 كـلمـه (خصم ) مانند كلمه (خصومت ) مصدر است و در اين جا منظور اشخاصى است كهخـصـومت در بينشان افتاده. و كلمه (تسور) به معناى بالا رفتن بر ديوار بلند است،مـانند كلمه (تسنم ) كه به معناى بالا رفتن بر كوهان شتر است. و كلمه (تذرى )كـه به معناى بالا رفتن بر بلندى كوه است. مفسرين كلمه (محراب ) را به بالاخانهو شـاهـنـشين معنا كرده اند. و استفهام (هل آتيك ) به منظور به شگفتى واداشتن و تشويقبه شنيدن خبر است.