سیدعبدالباقی بن محمدرحیم موسوی طبیب اصفهانی

[ویکی فقه] سیدعبدالباقی بن محمدرحیم موسوی طبیب اصفهانی، از شعرا و اطبای اصفهان در قرن دوازدهم هجری بوده است.
میرزاعبدالباقی موسوی طبیب اصفهانی فرزند میرزامحمّدرحیم حکیم باشی بن میرزامحمّدباقر بن میرزارضابزرگ بن حکیم احمد بن حکیم سلمان موسوی اصفهانی، شاعر ادیب در قرن دوازدهم هجری. از سلسله سادات حکیم سلمانی است که اصل آنها از جهرم فارس بوده و نسب سادات شاپورآباد اصفهان نیز به حکیم سلمان می رسد. در سال ۱۱۲۷ق در اصفهان متولّد شده و پدرش به دستور افاغنه در سال ۱۱۳۷ق کشته شده است. طبیب اصفهانی در طبابت، ماهر و حاذق بوده و در رکاب نادرشاه به عنوان حکیم باشی و ندیم او به هند رفته و در آنجا با علی قلی خان لگزی متخلّص به «واله» مؤلف تذکره «ریاض الشعراء» ملاقات نموده است. طبیب از معاشرین و مصاحبین مشتاق اصفهانی است.
وفات
او در سال ۱۱۷۱ق وفات یافته و در تخت فولاد جنب لسان الارض (تکیه شهداء کنونی) مدفون گردید. مادّه تاریخ وفاتش را «صهبا» گوید: کلک «صهبا» از پی تاریخ فوتش زد رقم «بزم جنّت منزل آن زبده سادات باد».
شعرسرایی
دیوان اشعاری دارد حاوی قریب دو هزار بیت که نمونه بهترین شعر فارسی بوده و به چاپ رسیده است. نسخه خطی دیوان طبیب در کتابخانه آیت اللّه گلپایگانی در قم موجود است. مثنوی به نام «محمود و ایاز» نیز گفته است. اشعار زیر از اوست: "غمت در نهانخانه دل نشیند ••• به نازی که لیلی به محمل نشیند""به دنبال محمل چنان زار گریم ••• که از گریه ام ناقه در گل نشیند""خَلَد گر به پای خاری آسان برآرم ••• چه سازم به خاری که در دل نشیند""پی ناقه اش رفتم آهسته ••• ترسم غباری به دامان محمل نشیند".
مهدوی، سیدمصلح الدین، رجال اصفهان یا تذکره القبور، ص۲۱۸.
...

💡 در طی ۱۰ فصل حفاری انجام شده از سال ۱۳۶۲ تا ۱۳۷۸، که حدود ۱۴۰۰۰ متر مربع از بقایای این شهر کاویده شد، یکی از کهن‌ترین دوره‌های تمدّن بشری نمایان شده است. همچنین یک حصار طولانی به ارتفاع ۹ متر و دو برج عظیم و کم‌نظیر در درون آن کشف شده است. از جمله کاوشهای علمی سال ۱۳۶۲ تا کنون که به سرپرستی محمدرحیم صراف به انجام رسیده، منجر به شناسایی شهر بزرگی در دل تپه هگمتانه شده است.

💡 محمدرحیم خان [و] عبّاسقلیخان که شکار رفته بودند آمدند چند قرقاول آوردند.

💡 خاندان معین ­التجار از خاندان‌های مشهور و سرشناس بندر بوشهر بودند و اصالتی دهدشتی داشتند که به لحاظ حضور در عرصه‌های سیاسی و اجتماعی و همچنین اقتصادی، نقشی پررنگ در ایران دوره قاجاریه و حتی بعدها در دوران پهلوی داشته اند.پدرش محمدرحیم دهدشتی شاهرخ ملقب به ملک التجار از تجار و اعیان بوشهر بود.

💡 عبّاسقلیخان می‌گفت قرقاول بسیاری دارد محمدرحیم خان واو مرخّص شده رفتند شکار آنجا.

💡 بخش اول چهاردانگه که متشکل از سه قسمت است: ۱- چهاردانگه محمدرحیم خان در یانه‌سر ۳۰۰ تفنگچی با تفنگ به دولت می‌دهد. ۲- چهاردانگه نجفقلی‌خان در سرخه‌جریب که ۲۷۵ تفنگچی می‌دهد. ۳- چهاردانگه محسن‌خان ۲۳۵ تفنگچی می‌دهد.

💡 در سال ۱۸۷۳ و در دوره سیدمحمدرحیم خان روسیه لشکر بزرگی به همراه ژنرال روس فون کاوفمن به خیوه فرستاد و بدون جنگ خان خیوه تسلیم شد و سید محمدرحیم خان تا سال ۱۹۱۰ م. حکومت کرد ولی دست‌نشانده روس‌ها بود.