«اطلاق اثباتی» به معنای حالتی است که در آن یک عبارت یا حکم بدون هیچ گونه قیدی بیان میشود و دلیلی برای محدود کردن یا تقیید آن وجود ندارد. به عبارت دیگر، وقتی که یک حکم به صورت کلی و بدون هیچ گونه شرط یا قیدی بیان شود، به آن «اطلاق اثباتی» میگویند. برای مثال، اگر یک شخص بگوید: «اکرم العالم» (عالم را احترام کن) و هیچ دلیلی برای محدود کردن این حکم به گروه خاصی از علما ارائه ندهد، این جمله به عنوان یک اطلاق اثباتی تلقی میشود. در اینجا، اطلاق اثباتی به معنای این است که حکم به طور کلی و بدون قید خاصی بیان شده است و هیچ دلیلی برای محدود کردن آن وجود ندارد. این مفهوم در علم فقه و اصول فقه بسیار مهم است، زیرا به ما کمک میکند تا بفهمیم که آیا یک حکم به طور کلی قابل اجراست یا اینکه باید محدود به شرایط خاصی باشد. این مفهوم در مقابل «تقیید» قرار دارد که به معنای محدود کردن یک حکم به شرایط خاص است.
اطلاق اثباتی
دانشنامه اسلامی
[ویکی فقه] اطلاق به حسب عالم دلالت و مقام اثبات را اطلاق اثباتی گویند.
اطلاق در دو مقام تصور دارد:۱. مقام ثبوت یا عالم لحاظ؛۲. مقام اثبات یا مقام اقامه دلیل.
تعریف
اطلاق اثباتی، آن است که دلیلی برای تقیید اقامه نشده باشد، مثل این که مولا بگوید: «اکرم العالم» و دلیلی بر تقیید مفهوم عالم اقامه نکند. تقابل بین اطلاق و تقیید اثباتی، از نوع تقابل عدم و ملکه است؛ یعنی عدم ذکر قید، در حالی که آوردن آن ممکن بوده است. اطلاق اثباتی بر اطلاق ثبوتی دلالت دارد.
