وضع مشتقات

[ویکی فقه] معنا و موضوعٌ له الفاظ مشتق را وضع مشتقات گویند.
در مشتق اصولی دو وضع قابل تصور است: وضع ماده و وضع هیئت.
چگونگی وضع
واضع، هنگام وضع، هر یک از ماده و هیئت را جداگانه تصور و وضع می نماید؛ برای مثال، «ضارب» که ماده آن «ض، ر، ب» است، بر زدن، و هیئت آن (فاعل) بر نسبت حَدَث (ضرب) به فاعل دلالت می کند.
وضع مشتق برای متلبس بالمبدأ
در این که آیا مشتق برای خصوص متلبس بالمبدأ وضع شده یا برای اعم از آن و ما انقضی عنه المبدأ، اختلاف وجود دارد؛ مشهور معتقدند مشتق برای خصوص متلبس بالمبدأ وضع شده است. در کتاب «محاضرات فی اصول الفقه» آمده است: «و حیث ان المختار عندنا القول ببساطة المفاهیم، فیتعین ان الحق هو وضع المشتق لخصوص المتلبس بالمبدأ فعلا».

💡 در یک رسالهٔ موسیقی ترکی به نام علم اسرار کتاب ادوار علاوه بر بسته‌نگار، به چند مقام ترکیبی هم اشاره شده از جمله «نگار و نگارنیک»، «گردانیده نگار» و «بستهٔ اصفهان» که احتمالاً از مشتقات بسته‌نگار بوده‌اند.

💡 اخیراً گرافن و نانوکامپوزیت‌های آن به صورت گسترده در پزشکی برای تحویل دارو/ ژن، درمان سرطان، مهندسی بافت و زیست حسگرها بکار گرفته می‌شوند. گرافن و مشتقات آن (GO و rGO) مواد بسیاری عالی برای استفاده در پزشکی هستند.

💡 این ابزارهای مشتقات استاندارد شامل اختیارات، قرارداد آتی، پیمان آتی و سوآپ هستند.

💡 نام اغریرث در اوستا به شکل اغرارث آمده‌است. وی از شخصیتهای بسیار محبوب به‌شمار می‌رود. جزء اول آن (اغ) به معنای پیش‌رونده و جز دوم آن (رارث) از مشتقات raʘa به معنای گردونه است. در کل یعنی <با> گردونه پیش‌تاز.