نظریۀ واپاشی بتازای فرمی

{Fermi beta-decay theory} [فیزیک] اصلی که بنا بر آن واپاشی بتازا ناشی از برهم کنش جریان نوکلئون ها و میدان نوترینوی الکترونی است

💡 اگر خرده‌سیاره‌ای در یک و نیم میلیارد سال نخست ظهور منظومه خورشیدی شکل گرفته باشد، ممکن است عناصر پرتوزای کم‌عمر با گرمای ناشی از واپاشی خود آن را ذوب کرده باشند. خرده‌سیارات ذوب نشده می‌توانند دیرتر شکل گرفته باشند، یعنی زمانی که ماده تشکیل دهنده آنها مقادیر کمتری عناصر پرتوزا در خود داشته و در نتیجه برای ذوب شدن خرده‌سیاره ناکافی بوده‌اند.

💡 او در ۴ مارس ۱۹۰۴ در اودسا در روسیه تزاری (در اوکراین کنونی) به‌دنیا آمد. او در خلال سال‌های ۱۹۲۳ تا ۱۹۲۹ در دانشگاه لنینگراد تحت نظر الکساندر فریدمان تحصیل کرد. در ۱۹۲۸ گاموف تئوری واپاشی آلفا در تونل‌زنی کوانتومی را حل کرد. او در ۱۹۳۴ به آمریکا مهاجرت کرد و از ۱۹۳۴ فعالیت خود را در دانشگاه جرج واشینگتن آغاز کرد، جایی که مقالاتی با همکاری ادوارد تلر، ماریو شنبرگ و رالف آلفر منتشر کرد.

💡 اورانیوم-۲۳۴، که یکی از اعضا سری‌های اورانیوم است (زنجیره واپاشی اورانیوم-۲۳۸) به سرب-۲۰۶ که ازیک سری ایزوتوپ‌های نسبتاً کوتاه عمر است، واپاشی می‌شود.

💡 این ایزوتوپ با واپاشی آلفا تجزیه می‌شود ولی همچنان محصول واپاشی آن مشخص نیست. در این زنجیرهٔ واپاشی دارمشتادیم به هاسیم-۲۷۵ تجزیه شده؛ سپس هاسیم تولید شده نیز با واپاشی آلفا، به سیبورگیم-۲۷۱ تجزیه می‌شود. بعد از تقریباً ۲ دقیقه ایزوتوپ سیبورگیم نیز تجزیه شد، و رادرفوردیم-۲۶۷ نیز مشاهده می‌شود.