غار یمگان

غار یمگان. [ رِ ی ُ ] ( اِخ ) در مقدمه دیوان ناصرخسرو در شرح حال وی آمده است: ناصرخسرو همه جا خود را میان کوهها در دره و غار و زندان سنگی و حصار و کوهسار پر از سنگ و خار یمگان که «زندان سلیمان » و زمین تنگ و خشک و دره و جبال و تلال پر از خار و غار مینامد مغلوب و مقهور... خوانده... همه جا خود را در زندان تنگ و درّه ٔغارآسا که هیچ نوع اسباب راحت و نعمت و... نداشته... نشان میدهد... اغلب هم خود را در یمگان در غار مقیم خوانده و حال خود را در آن تشبیه به اختفای پیغمبردر غار میکند. ( مقدمه دیوان ناصرخسرو ص 34 و 35 ):
چونان که بغار در پیمبر
من نیز کنون چنان به غارم.
چون دیو ببرد خانمان از من
به زین بجهان نیافتم غاری.
( و پیش از آن آرد ):
من گشته هزیمتی بیمگان در
بی هیچ گنه شده بزنهاری.
اهل غار پیمبرند همه
هر که با حجت اندرین غارند.

۱ - غاری که محل انزوای ناصر خسرو در یمگان بود.

💡 مرا بَدَل ز خراسان زمین یمگان است کسی چرا طلبد مر مرا و یمگان را

💡 من به یمگان در به زندانم از این دیوانگان عالم‌السری تو فریاد از تو خواهم، آی رب

💡 زین قبل ماند به یمگان در حجت پنهان دل برآگنده زاندوه و غم و، تن به گداز

💡 خار و سنگ درهٔ یمگان با طاعت تو در دماغ و دهن بنده‌ت عود و شکر است

💡 نامدار و مفتخر شد بقعت یمگان به من چون به فضل مصطفی شد مفتخر دشت عرب