سفرنامه خانلرخان اعتصام الملک

[ویکی فقه] سفرنامه خانلرخان اعتصام الملک (کتاب). «سفرنامه میرزا خانلرخان اعتصام الملک»، نوشته میرزا خانلرخان اعتصام الملک، به کوشش منوچهر محمودی گردآوری شده است.
این کتاب، سفرنامه های میرزا خانلرخان (نایب اول) به لندن، عتبات، قائن و گزارش اطلاعات قائن است که به زبان فارسی نوشته شده است. از آنجایی که نویسنده این یادداشت ها را برای خود می نوشته نه برای ارسال به جایی، حتی گزارش هایی را که از وضع طبس و قائن به تهران ارسال کرده، یادداشت نموده است. این سفرنامه از این جهت با دیگر سفرنامه های هم عصر خود، متفاوت است. اهمیت کتاب، به دلیل اطلاعاتی در مورد زمینه های اجتماعی، جغرافیایی، سیاسی و اوضاع قسمتی از ایران و تا حدودی انگلستان، عراق و روسیه در حدود صد سال پیش است.
ساختار
کتاب دارای یک پیش گفتار و هفت فصل می باشد که فصل ششم، فهرست اعلام اشخاص و فصل هفتم، فهرست اسامی جغرافیایی است. همچنین شامل یک صفحه غلط نامه، چند عکس و چند صفحه از نوشته های خانلرخان به خط خود او به عنوان نمونه، می باشد.شیوه بیان مطالب کتاب از آنجایی که یک سفرنامه می باشد، به صورت روز شمار و ذکر وقایع و اموری است که مولف آنها را مشاهده کرده است، در این ایام می باشد.
گزارش محتوا
فصل اول؛ شامل دو بخش پیش گفتار و شرح حال میرزا خانلرخان اعتصام الملک می باشد. در پیش گفتار، چگونگی جمع آوری این کتاب توسط آقای محمودی و در بخش بعدی اطلاعاتی از زندگی مولف کتاب، ذکر شده است.
← فصل دوم
...

💡 خانلرخان پسر علی‌قلی‌خان برادر آقامحمدشاه مرحوم هم، پیاده در میان مستقبلین ایستاده، مردی بسیار پیرو بلندبالا، ریش درازی داشت؛ مورد نوازش و تفقدات شده، به رعایت پیری، فرمودیم سوار شود.

💡 خانلرخان چندسال پس از درگذشت بی‌بی‌جهان، با دختری به نام سکینه خانم که از اهالی تهران بود ازدواج می‌کند و از او دختری به نام طوبی (متولد ۱۳۱۵ قمری، درگذشته ؟) داشت که از دارالمعلمات عالی فارغ‌التحصیل شده و نزد برادر بزرگش میرزا حسین‌خان به بیرجند رفت و در مدرسه شوکتیه تدریس می‌کرد.