دانشنامه اسلامی
[ویکی نور] دیوان الحلاج، به زبان عربی، نام مجموعه ای است که یک بخش آن، مجموعه اشعار عربی حسین بن منصور حلاج، با درون مایه عرفانی است و بخش های دیگر آن، «اخبار حلاج»، «ملحق اخبار وی»، «مستدرک اخبار او»، «بدایة حال الحلاج»، «کتاب طواسین» و «اشعار منسوب به حلاج» می باشد.
در این مجموعه پس از مقدمه و ترجمه مؤلف، به ترتیب، «اخبار الحلاج» مشتمل بر 74 خبر، «ملحق اخبار الحلاج» شامل 6 خبر، «المستدرک علی اخباره» حاوی 12 خبر، «بدایة حال الحلاج» دارای 22 خبر، «کتاب الطواسین» با 10 طاسین و یک بستان، «دیوان الحلاج» و «اشعار منسوب به وی» ذکر شده است.
اشعار، به ترتیب حروف الفبا(با ملاحظه حرف روی) تنظیم شده اند و مشحون از ایجاز و رمز و کنایه و اصطلاحات متداول در بین عرفا می باشند.
بخش«اخبار الحلاج» و «ملحق اخبار الحلاج» و «المستدرک علی اخباره»، مشتمل است بر پاره ای از سخنان عرفانی حلاج(غالبا به صورت نثر) که دیگران از وی نقل کرده اند و نیز گفتار بزرگان در مورد وی.
بخش«بدایة حال الحلاج»، تألیف ابن باکویه است و مشتمل بر ذکر پاره ای از حالات و اعتقادات حلاج از زبان این و آن است.
[ویکی فقه] دیوان الحلاج (کتاب). «دیوان الحلاج»، به زبان عربی، نام مجموعه ای است که یک بخش آن، مجموعه اشعار عربی حسین بن منصور حلاج، با درون مایه عرفانی است و بخش های دیگر آن، «اخبار حلاج»، «ملحق اخبار وی»، «مستدرک اخبار او»، «بدایة حال الحلاج»، «کتاب طواسین» و «اشعار منسوب به حلاج» می باشد.
در این مجموعه پس از مقدمه و ترجمه مؤلف، به ترتیب، «اخبار الحلاج» مشتمل بر ۷۴ خبر، «ملحق اخبار الحلاج» شامل ۶ خبر، «المستدرک علی اخباره» حاوی ۱۲ خبر، «بدایة حال الحلاج» دارای ۲۲ خبر، «کتاب الطواسین» با ۱۰ طاسین و یک بستان، «دیوان الحلاج» و «اشعار منسوب به وی» ذکر شده است. اشعار، به ترتیب حروف الفبا (با ملاحظه حرف روی) تنظیم شده اند و مشحون از ایجاز و رمز و کنایه و اصطلاحات متداول در بین عرفا می باشند.
گزارش محتوا
بخش «اخبار الحلاج» و «ملحق اخبار الحلاج» و «المستدرک علی اخباره»، مشتمل است بر پاره ای از سخنان عرفانی حلاج (غالبا به صورت نثر) که دیگران از وی نقل کرده اند و نیز گفتار بزرگان در مورد وی. بخش «بدایة حال الحلاج»، تالیف ابن باکویه است و مشتمل بر ذکر پاره ای از حالات و اعتقادات حلاج از زبان این و آن است. «کتاب الطواسین»، با موضوعاتی از قبیل طاسین السراج، طاسین الفهم، طاسین الصفاء، طاسین الدائرة، طاسین النقطة، طاسین الازل و الالتباس، طاسین المشیئة، طاسین التوحید، طاسین الاسرار فی التوحید، طاسین التنزیه و بستان المعرفة مشتمل بر سخنان عرفانی حلاج در موضوعات مختلف در قالب نثر مسجع می باشد.
← دیوان حلاج
کتاب، توسط محمد باسل عیون السود، تحقیق و تصحیح شده است. وی، در مقدمه، کتاب را معرفی کرده و از پاره ای مباحث مربوط به آن سخن گفته، سپس به بیان زندگی نامه مؤلف همت گمارده است. در پاورقی ها بیشتر به توضیح واژه ها و عبارات دشوار و مشخص کردن آیات، روایات، جملات و حکایاتی که در اشعار حلاج مورد اشاره قرار گرفته اند، پرداخته است. در پایان، فهرست قوافی اشعار، فهرست مصادر و مراجع و فهرست محتویات کتاب را درج نموده است.
منبع
...
