تضرع مترفان
عبارت «تضرع مترفان» به حالتی اشاره دارد که افراد ثروتمند، مغرور و خوشگذران در هنگام گرفتار شدن به عذاب یا سختیهای شدید، با ناله، زاری و خواهش شدید به درگاه خداوند روی میآورند. واژه «تضرع» به معنای گریه و زاری همراه با فروتنی و درخواست کمک است و زمانی به کار میرود که انسان با احساس درماندگی، از خداوند طلب نجات و رحمت میکند. «مترفان» نیز به کسانی گفته میشود که در نعمت و رفاه زیاد زندگی کردهاند و همین آسایش باعث غرور، غفلت و دوری آنها از حقیقت شده است. در متون قرآنی، این گروه معمولاً به افرادی اشاره دارد که به دلیل غرق شدن در دنیا و لذتهای آن، از یاد خدا غافل شدهاند و به رفتارهای نادرست روی آوردهاند. اما هنگامی که عذاب الهی یا سختی شدید بر آنها نازل میشود، این افراد که پیشتر مغرور و بیاعتنا بودند، دچار ترس و درماندگی شده و شروع به تضرع و درخواست کمک میکنند. این حالت نشاندهنده تغییر ناگهانی از غرور به ذلت و از بینیازی ظاهری به نیاز شدید است. در واقع، «تضرع مترفان» تصویری از لحظهای است که انسانهای غافل در برابر قدرت الهی تسلیم میشوند و حقیقت ناتوانی خود را درمییابند. قرآن با بیان این موضوع، به انسانها هشدار میدهد که غرور و غفلت میتواند در لحظهای از بین برود و انسان را به التماس و زاری وادارد. این مفهوم همچنین نشاندهنده عدالت الهی است که حتی افراد قدرتمند و ثروتمند نیز در برابر آن ناتوان هستند. در مجموع، «تضرع مترفان» به گریه و زاری افراد غافل و مرفه در هنگام مواجهه با عذاب الهی گفته میشود که از حالت غرور به حالت ناتوانی و درخواست کمک تغییر میکنند.
دانشنامه اسلامی
[ویکی فقه] تضرع مترفان (قرآن). اشراف کفرپیشه به هنگام مشاهده عذاب الهی به درگاه الهی تضرع می کردند.
فریاد استغاثه و تضرع اشراف کفرپیشه، به هنگام مشاهده عذاب الهی شنیده می شد همانطور که در قرآن هم میخوانیم:حتی اذا اخذنا مترفیهم بالعذاب اذا هم یجـرون.تا زمانی که متنعّمان مغرور آنها را در چنگال عذاب گرفتار سازیم؛ در این هنگام، ناله های دردناک و استغاثه آمیز سرمی دهند!. کفار نسبت به این اوصافی که برای مؤمنین برشمردیم در غفلت شدید - و یا در جهل شدید - هستند و در مقابل، اعمال زشت و خبیثی دارند که همواره مرتکب می شوند و آن اعمال شاغل و مانع ایشان است از اینکه عمل خیر کنند.
← فریاد مترفین
۱. ↑ مؤمنون/سوره۲۳، آیه۶۴.
فرهنگ قرآن، مرکز فرهنگ و معارف قرآن، برگرفته از مقاله «تضرع مترفان»
...