تاریخ نگاری دودمانی

[ویکی فقه] تاریخ های وقایع نگاشتی نظمی مبتنی بر دوران حکومت خلفا و سلاطین دارد.در تاریخ های دودمانی نیز که پس از زوال قدرت مرکزی خلافت اسلامی تألیف شد، دوران حکومت حاکمان به عنوان تنها اصل تنظیم مطالب به کار رفت.در نحوه تنظیم تاریخ های قدیم ترِ امویان و عباسیان از همین شیوه پیروی شده است و از نخستین حاکمان آغاز می شود و به آخرین آن ها می انجامد.
شیوه تاریخ نگاری دودمانی بسیار قدیمی است و ویژگی بارز اسلامی آن توجه خاص به مسائل اخلاقی و اداری است.شاید این توجه نشانه نفوذ تاریخ نگاری ایرانیان باشد که تاریخ را بر حسب دوران حکومت شاهان تنظیم می کرده اند.
علت نگارش تاریخ نگاری دودمانی
تاریخ های دودمانی معمولاً به توصیه و تشویق یا تمایل دستگاه های حاکم تألیف می شدند و از این رو برای جلب خشنودی حاکمان یا پرهیز از خشم آنان آمیخته به تعصب و بزرگ نمایی اند یا پاره ای حقایق تاریخی در آن ها نیامده است و به هر روی در استناد به آن ها باید احتیاط کرد.
نمونه ای از تاریخ نگاران دودمانی
...

💡 نبینم دودمانی را نگشته تیره از دودت نه در مشرق نه در مرغب نه جابُلقا نه جابُلسا

💡 دودمانی که از او مملکتی شد ویران کوچه باقی است کزین کشور ویران گیرد

💡 نام باستانی این چشمه «سورین» بوده که احتمالاً برگرفته از نام دودمانی بزرگ در دوره اشکانی و ساسانی است و نام فعلی هم برگرفته از اسم امام اول شیعیان علی است.

💡 شده ام چو آب حیوان به نهاد پاک داری شده ام چو کان گوهر به نژاد دودمانی

💡 دودمانی بودند که در حدود سده ۵ق (سده ۱۱م) در یمن فرمانروایی داشتند.

💡 ز منع آب جان سوز آتشی افروختی وز وی زدی سر بر فلک دود مصیبت دودمانی را