آیه ۲۱ سوره عنکبوت با عبارت «یُعَذِّبُ مَنْ یَشَاءُ وَیَرْحَمُ مَنْ یَشَاءُ ۖ وَإِلَیْهِ تُقْلَبُونَ» به این حقیقت اشاره دارد که اختیار کامل عذاب و رحمت در دست خداوند است و او بر اساس حکمت و عدالت خود هر کس را که بخواهد مورد مجازات قرار میدهد و هر کس را که بخواهد مشمول رحمت و بخشش خود قرار میدهد. این آیه بیان میکند که نظام پاداش و کیفر در جهان هستی بر اساس اراده و علم الهی تنظیم شده است و هیچکس نمیتواند خارج از این اراده عمل کند. در واقع، عذاب الهی مخصوص کسانی است که با اختیار خود مسیر گناه و نافرمانی را انتخاب میکنند، در حالی که رحمت خداوند شامل حال کسانی میشود که ایمان، عمل صالح و اطاعت از حق را در زندگی خود برگزیدهاند. همچنین این آیه با جمله «وَإِلَیْهِ تُقْلَبُونَ» یادآور میشود که همه انسانها در نهایت به سوی خدا بازگردانده میشوند و هیچ راه گریزی از بازگشت به محضر او وجود ندارد. این بازگشت به معنای حضور در قیامت و پاسخگویی نسبت به اعمالی است که در دنیا انجام شده است. آیه به انسان هشدار میدهد که زندگی دنیوی موقتی است و سرانجام هر فرد در برابر اعمالش قرار خواهد گرفت. از سوی دیگر، این آیه امید به رحمت الهی را در دل مؤمنان زنده نگه میدارد و نشان میدهد که رحمت خداوند گسترده و فراگیر است. در عین حال، عدالت الهی نیز اقتضا میکند که گناهکاران بدون حساب رها نشوند و بر اساس اعمالشان مورد مؤاخذه قرار گیرند. بنابراین این آیه هم جنبه هشداردهنده دارد و هم جنبه امیدبخش، و انسان را به سوی اصلاح رفتار و انتخاب راه درست هدایت میکند. در مجموع، آیه «یُعَذِّبُ مَنْ یَشَاءُ وَیَرْحَمُ مَنْ یَشَاءُ ۖ وَإِلَیْهِ تُقْلَبُونَ» بیانگر حاکمیت مطلق خداوند بر عذاب و رحمت و بازگشت نهایی همه انسانها به سوی او در روز قیامت است.
ایه 21 سوره عنکبوت
دانشنامه اسلامی
[ویکی اهل البیت] آیه 21 سوره عنکبوت. یُعَذِّبُ مَنْ یَشَاءُ وَیَرْحَمُ مَنْ یَشَاءُ ۖ وَإِلَیْهِ تُقْلَبُونَ
هر که را (از اهل گناه) بخواهد (به عدل) عذاب می کند و هر که را بخواهد (به لطف و رحمت) می بخشد و شما را به سوی او باز می گردانند.
هر کس را بخواهد عذاب می کند، و هر کس را بخواهد مورد رحمت قرار می دهد، و فقط به سوی او بازگردانده می شوید.
هر که را بخواهد عذاب و هر که را بخواهد رحمت می کند و به سوی او بازگردانیده می شوید.
هر که را بخواهد عذاب می کند و بر هر که خواهد رحمت می آورد، و همه بدو بازگردانیده می شوید.
هر کس را بخواهد (و مستحق بداند) مجازات می کند، و هر کس را بخواهد مورد رحمت قرارمی دهد؛ و شما را به سوی او بازمی گردانند.
He punishes whom He wills and has mercy upon whom He wills, and to Him you will be returned.
"He punishes whom He pleases, and He grants Mercy to whom He pleases, and towards Him are ye turned.