احکام عقل نظری

[ویکی فقه] احکام عقل نظری، ادراکات کلّی مربوط به شناخت حقایق - هست ها و نیست ها -را می گویند.
احکام عقل نظری از اقسام احکام عقلی و مقابل احکام عقل عملی است و به معنای ادراک امور کلی از نوع شناختن و دانستن است (مما ینبغی ان یعلم) و ربطی به مقام عمل و به کار بستن ندارد؛ به عبارت دیگر، به ادراک واقع و هستی، همان گونه که هست، حکم عقل نظری می گویند، مانند: نوع قواعد منطقی، ریاضی، فلسفی و کلامی که از مقوله دانستن و باور کردن است، مثل: «یک، نصف دو است» یا « دور و تسلسل باطل است».

💡 به مناسبت، قوای نفس انسانی را که عبارتند از: عقل عملی و عقل نظری، همراه با تعریف و توضیحات بیان می‌کند.

💡 کانت عقل را از دو نوع عقل نظری و عقل عملی می‌داند.

💡 هنگامی که نظری و عملی بودن را دربارهٔ دانش و معرفت به کار می‌بریم به آن حکمت عملی و نظری می‌گوییم و اگر دربارهٔ قوه و نیرویی که منشأ این دانش است و عامل درک‌کننده معرفت‌هاست سخن بگوییم در این صورت می‌گوییم عقل عملی و عقل نظری.