بدائون

[ویکی فقه] بَدائون، یا بُدائون، ناحیه و شهری کهن در ایالت اوتارپرادش در شمال هند است. این نام به صورت بداون و بدایون نیز آمده است. گفته شده که واژه بدائون برگرفته از نام شاهزاده ای به نام بوداست که این شهر را در سده ۴ق /۱۰م بنا نهاد.
ناحیه بدائون در جنوب غربی رودخانه گنگ قرار دارد و شعبه های این رودخانه آن را آبیاری می کند. نام این ناحیه نیز برگرفته از نام شهر قدیم بُدائون بوده است. مساحت آن ۱۵۸، ۵کم ۲ و سرزمینی است کشاورزی که تولیدات مهم آن گندم، نیشکر و برنج است. صنایع ناحیه شامل صنایع شیمیایی و موادغذایی است. طبق آمار ۱۳۶۹ش /۱۹۹۰م جمعیت ناحیه بدائون ۰۰۰، ۲۹۰، ۲نفر بود مرکز ناحیه بدائون شهر قدیم بداون است که در تاریخ هند جایگاه ویژه ای دارد. این شهر در ۲۸ و ۳ عرض شمالی و ۷۹ و ۷ طول شرقی و در نزدیکی رودخانه سوت نادی، شاخه ای از گنگ قرار گرفته است. در ۱۳۵۰ش /۱۹۷۱م این شهر ۲۰۴، ۷۲نفر جمعیت داشت و امروزه در مسیر جاده اصلی و راه آهن قرار دارد و مرکز داد و ستد فرآورده های کشاورزی ناحیه است.
بدائون پیش از اسلام
از تاریخ پیش از اسلام بدائون آگاهی درستی در دست نیست. مسعود سعد سلمان در قصیده ای تصرف بدائون را به دوره محمود غزنوی (۳۸۷-۴۲۱ق /۹۹۷-۱۰۳۰م ) نسبت می دهد. در ۵۹۰ق /۱۱۹۴م و در دوره سلطنت محمد بن سام غوری (حک ۵۵۸ - ۵۹۴ق /۱۱۶۳- ۱۱۹۸م )، قطب الدین آبیک، بدائون را تصرف کرد و پس از آن مسلمانان در آن جا حکومت کردند.
در حکومت سلاطین دهلی
بدائون در دوره حکومت سلاطین دهلی جایگاه حکمرانان قدرتمندی بود که برخی از آنان از جمله شمس الدین التتمش (۶۰۷ -۶۳۳ق / ۱۲۱۰- ۱۲۳۶م ) به تاج و تخت دست یافت. در دوره حکومت سلسله سیدها، شهر بدائون اهمیت خویش را حفظ کرد. علاءالدین عالم شاه (د ۸۸۳ق /۷۹- ۱۴۷۸م )، آخرین پادشاه این سلسله، پس از کناره گیری از سلطنت در بدائون زندگی می کرد. بدائون در دوره خلجیان پایگاهی نظامی به شمار می رفت. در دوره بابر (۹۳۲-۹۳۷ق /۱۵۲۵-۱۵۳۰م ) و همایون نیز این شهر از اهمیت ویژه ای برخوردار بود و در دوره اکبر (حک ۹۶۳-۱۰۱۴ق /۱۵۵۶- ۱۶۰۵م ) یکی از سرکارهای صوبه دهلی گردید که دارای ۱۳ «پرگنه » و یک «دستور» بود و سکه های مسی در آن جا ضرب می شد. در ۹۷۹ق / ۱۵۷۱م آتش سوزی بزرگی در شهر بدائون رخ داد و احتمالاً پس از این حادثه بود که از اهمیت آن کاسته شد و در دوره های بعد نیز هیچ گاه اهمیت گذشته خود را باز نیافت. در دوره شاهجهان (حک ۱۰۳۷- ۱۰۶۸ق /۱۶۲۸- ۱۶۵۸م ) مرکز سرکار بدائون، به شهر باریلی انتقال یافت.
زیر سلطه انگلیس
...

💡 عبدالقادر بن ملوک شاه بدائونی یا ملّا عبدالقادر بدایونی (۹۴۷- ۱۰۲۴ق)، تاریخ نگار و مترجم صاحب نام قرن دهم هجری، مقارن با دوران سلطنت اکبرشاه در هندوستان است. زادگاه او را بدائون، ناحیه و شهری کهن در ایالت اوتار پرادش در شمال هند ذکر کرده‌اند.

💡 بخش بدائون (هندی: बदायूँ जिला) از بخش‌های ایالت اوتار پرادش هند است.

💡 او را در باغ انبه عطارپور در نزدیکی بدائون دفن کردند.

💡 بدائون ۸۴ کیلومترمربع مساحت و ۱۵۹٬۲۲۱ نفر جمعیت دارد و ۱۶۴ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.

💡 بدائونی در سال ۹۹۹ قمری به زادگاهش بدائون باز می‌گردد و اواخر عمر خویش را در انزوا سر می‌کند.