غلطان

غلطان. [ غ َ ] ( نف، ق ) غلتان. غلطنده. آنچه بغلطد. || در حال غلطیدن:
همیگشت غلطان به خاک اندرا
شخوده رخان و برهنه سرا.فردوسی.چو بهرام جنگی رسید اندر اوی
کشیدش بر آن خاک غلطان به روی.فردوسی.چو برگشته شد بخت او شد نگون
بریده سرش زار و غلطان به خون.فردوسی.من بر میدان تو گردانم چون گوی
وندر کف هجران تو غلطانم چون گوز.سوزنی.آسمان وار از خجالت سرفکنده بر زمین
آفتاب آسا به روی خاک غلطان آمده.خاقانی.میان خاک و خون چون صید غلطانست خاقانی
نگویی کای وفادار جفابردار من چونی ؟خاقانی.گر او شبرنگ درتازد تو خود را خاک میدان کن
ور او چوگان به کف گیرد تو همچون گوی غلطان شو.خاقانی.ثباتی به دست آور ای بی ثبات
که بر سنگ غلطان نروید نبات.سعدی.|| هموار و بی گره و مائل به تدویر. مدور. گرد. سخت مدور. نیک گرد: دُرِّ غلطان. مروارید غلطان:
صد بوسه برآن خط زد و گفتا که در آنجاست
سیصد درم عدلی غلطان و مدور.سوزنی.- بام غلطان. رجوع به همین ترکیب شود.
- درّ غلطان؛ مروارید غلطان. مروارید که کاملاً گرد باشد:
وآندگر همچو در غلطانا. عبید زاکانی.
- مروارید غلطان؛ مروارید که مستدیر تمام باشد. لؤلؤ مدحرج. درّ غلطان. رجوع به مروارید شود.
غلطان. [ غ َ ل َ ] ( اِخ )قریه ای است در چهارفرسخی مرو. ( از معجم البلدان ).

۱ - ( صفت ) چیزی که می غلتد غلتنده ۲ - در حال غلتیدن ۳ - هر چیز گرد و مدور یا مروارید غلتان. مروارید کاملا گرد.

💡 زان چار صولجان، سر دشمن برزمگاه؛ غلطان چو گوی، گاه ذهاب و ایاب خواه

💡 تو شب بر بستر نازی و من تا روز، در کویت میان خاک و خون غلطان ازین پهلو، از آن پهلو

💡 * امام در حالى كه با بدن تكه تكه شده بر زمين افتاده بود، در همانحال براى نجات اهل بيت و هر كس به سوى او آمده بود، تلاش مى كرد، پس امام همان بهخون غلطان تلاشگر است.

💡 جان روشندل ز جسم مختصر باشد جدا در صدف از راه غلطانی گهر باشد جدا

💡 پس شروع نمودم در بحث، پس او تكلّم مى كرد در مساءله اى كه ما در آن بحث مى كرديمبه كلامى كه مانند مرواريد غلطان بود. كلام او مرا مبهوت كرد. پس يكى از طلاّب گفت:(ساكت شو! تو را چه با اين سخنان ؟) تبسّم كرد و ساكت شد. چون بحث منقضى شد،گفتم به او: (از كجا آمده ايد به حلّه ؟)

💡 نیست ممکن پاک گوهر برزمین ماند مدام زیب گوش دلبران شد اشک غلطان صدف