جان جان

«جانِ جان» در متون لغوی و ادبی فارسی و عربی یک ترکیب کنایی و عرفانی است که معانی متعددی برای آن ذکر شده، اما مهم‌ترین و رایج‌ترین معنای آن «روح اعظم» یا حقیقت برتر حیات دانسته می‌شود. این تعبیر در نگاه عرفانی به مرتبه‌ای اشاره دارد که فراتر از جان معمولی انسان قرار دارد و به عنوان اصل و حقیقت جان‌ها شناخته می‌شود. در برخی منابع، «جان جان» به معنای ذات الهی نیز آمده است، زیرا در اندیشه عرفانی، خداوند سرچشمه و حقیقت همه جان‌ها و هستی است. این واژه در اشعار شاعران بزرگی مانند مولوی و نظامی نیز به کار رفته و معمولاً برای اشاره به حقیقتی برتر، نورانی و فراگیر استفاده شده است. در این کاربرد، «جان جان» به عنوان مبدأ حیات معنوی و سرچشمه آگاهی و وجود معرفی می‌شود. گاهی نیز در متون ادبی، این ترکیب برای اشاره به پیامبر اسلام یا انسان کامل به کار رفته است، زیرا او را واسطه فیض و حقیقت حیات معنوی می‌دانسته‌اند. در برخی کاربردهای غیرعرفانی و لغوی، معانی دیگری نیز برای آن ذکر شده، مانند غذایی که به ته دیگ چسبیده یا نوعی نان خاص، اما این معانی فرعی و کمتر رایج هستند. همچنین در برخی منابع، به صورت استعاری برای آتش تند و سوزان نیز به کار رفته است، با اشاره به ارتباط نمادین آن با آفرینش جن از آتش. با این حال، معنای غالب و مهم این ترکیب در ادبیات عرفانی همان «روح اعظم» و حقیقت برتر وجود است. در مجموع، «جان جان» اصطلاحی چندمعنایی است که بیش از همه به حقیقت عالی حیات و ذات برتر هستی اشاره دارد.

لغت نامه دهخدا

جان جان. [ ن ِ ] ( ترکیب اضافی، اِ مرکب ) کنایه از روح اعظم است. ( برهان ) ( آنندراج ) ( ناظم الاطباء ). || جان جانها. ( آنندراج ):
علم جان جان تست ای هوشیار
گر بجویی جان جان را درخور است.ناصرخسرو.مکان علم فرقانست و جان جان تو علمست
ازین جان دوم یکدم بجان اولت بردم.ناصرخسرو.مبین در دل که او سلطان جانست
قدم در عشق نه کو جان جانست.نظامی. || ذات حق تعالی. ( برهان ) ( آنندراج ) ( ناظم الاطباء ):
من ز جان جان شکایت میکنم
من نیم شاکی، حکایت میکنم.مولوی. || هر طعامی که به ته دیگ چسبیده باشد. ( ناظم الاطباء ) ( برهان ) ( آنندراج ). || نوعی از نان که چندتو باشد. || آتش تیز زیرا که خلقت جان یعنی پدر جن از آتش بوده است. ( آنندراج ). || ( اِخ ) کنایه از حضرت رسول ( ص ) باشد:
قوت جانست این ای راست خوان
تا چه باشد قوت آن جان جان
زور جان کوه کن شق الحجر
زور جان جان در آن شق القمر.مولوی.عذرخواه عقل کل و جان تویی
جان جان و تابش مرجان تویی.مولوی.

فرهنگ فارسی

کنایه از روح اعظم

دانشنامه عمومی

جان جان (ترانه). "جان جان" ( ارمنی: Նոր պար ( Ջան ջան ) ; ترجمه فارسی : جانم ) ترانه ای از هنرمندان ارمنی اینگا و آنوش آرشاکیان است. این ترانه نماینده ارمنستان در مسابقه آواز یوروویژن ۲۰۰۹ بود و در مسابقه پایانی با امتیاز ۹۲ در جایگاه دهم این مسابقات ایستاد.
جان جان (فیلم ۲۰۲۳). جان جان ( به هندی: Jaane Jaan ) یا محبوب ( به انگلیسی: Beloved ) فیلمی هندی محصول سال ۲۰۲۳ و به کارگردانی سوجوی گوش است. در این فیلم بازیگرانی همچون کارینا کاپور، جایدیپ اهلاوات و ویجی وارما ایفای نقش کرده اند.

جمله سازی با جان جان

جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.

💡 دمی زین پوست بیرون آی چون من که مغز جان جان یابی تو روشن

💡 جا کرد خیال خال تو در دل و جان جان و دل من بسوخت داعیست مگر

💡 ز من تا جان جان یابی از این باز حجاب حرفها اینجا برانداز

💡 چون جان جان ندارد می‌دانک آن ندارد بس کس که جان سپارد در صورت فنایی

💡 حقیقت اسمها اندر مکان یافت از آن جوهر در آخر جان جان یافت

عزیز دل یعنی چه؟
عزیز دل یعنی چه؟
اویس یعنی چه؟
اویس یعنی چه؟
فال امروز
فال امروز